พิคคาเดลลี เซอร์คัส: หัวใจนีออนกลางลอนดอนที่คนต้องรู้

จริง ๆ แล้ว Piccadilly Circus คืออะไร

พิคคาเดลลี เซอร์คัส ไม่ใช่ 'เซอร์คัส' หรือคณะละครสัตว์อย่างที่บางคนเข้าใจ ที่เมืองอังกฤษสมัยก่อน เซอร์คัส คือแยกวงเวียนที่ถนนหลายสายมาบรรจบกัน ที่นี่สร้างเมื่อปี 1819 ตอน John Nash ปรับแผนผังเมืองใหม่ให้ลอนดอน เชื่อมถนน Regent Street เส้นใหม่เข้ากับถนนเก่า Piccadilly ปัจจุบันมีถนนหลัก 6 สายมุ่งสู่วงเวียนนี้: Piccadilly, Regent Street, Shaftesbury Avenue, Haymarket, Coventry Street และ Glasshouse Street ดังนั้นแถวนี้จึงไม่ได้เป็นลานสี่เหลี่ยมชัดเจน แต่มันคือจุดตัดของเส้นทางการค้าหลักที่สำคัญที่สุดของลอนดอน

จุดเด่นของที่นี่มีสองอย่าง: หน้าจอโฆษณาไฟสว่างจ้า ซึ่งมีมาตั้งแต่ยุคไฟฟ้าเริ่มส่อง, กับน้ำพุ Shaftesbury Memorial ที่สร้างขึ้นปี 1893 เพื่อรำลึกถึง Lord Shaftesbury นักใจบุญชื่อดัง รูปปั้นที่ยอดน้ำพูส่วนใหญ่เรียกกันว่าเอรอส (Eros) แต่จริง ๆ แล้วคือ Anteros เทพแห่งความรักแบบเสียสละ ซึ่งตั้งใจเลือกมาเพื่อสื่อถึงจิตวิญญาณช่วยเหลือผู้อื่นของ Shaftesbury ถ้ารู้ความจริงข้อนี้ จะมองรูปปั้นนี้ต่างไปจากเดิม

จอสว่างกับเส้นขอบฟ้าที่เป็นเอกลักษณ์

หน้าจอโฆษณาดิจิทัลขนาดยักษ์นี่แหละคือภาพจำของ Piccadilly Circus เดิมเป็นไฟฟ้าแค่สีเดียว เดี๋ยวนี้กลายเป็น LED ขนาดยักษ์โค้งไปกับตึกฝั่งเหนือของแยก ติดกับน้ำพุ จอจะเล่นโฆษณาหมุนเวียน บางทีก็มีภาพเหตุการณ์พิเศษของประเทศ จึงกลายเป็นทั้งพื้นที่โฆษณาและจุดสื่อสารของเมือง ช่วงมีเหตุการณ์ใหญ่ในอังกฤษจะเห็นจอดูมีหน้าที่มากกว่าแค่ขายของ

สำหรับสายถ่ายภาพ ต้องใจเย็นหน่อย เพราะแถวนี้จอสว่างจนทำให้ภาพกลางวันขาวจ้าเกิน อากาศมืดจ้าก็จะสว่างเกินเฟรม ช่วงเวลาทองคือราว 30–45 นาทีหลังพระอาทิตย์ตกดิน ในฤดูร้อนคือราว 3 ทุ่มครึ่งถึง 4 ทุ่ม ฤดูหนาวคือแถว 5 โมงครึ่ง ใช้เลนส์มุมกว้าง ถ่ายฝั่งใต้ของแยกแบบมีน้ำพุอยู่ข้างหน้าจะได้ภาพมีมิติและเล่าเรื่องครบ

สถาปัตยกรรมรอบวงเวียนนี้ก็มีเสน่ห์ไม่น้อย ตึกโค้งฝั่งเหนือชื่อ Criterion Buildings สร้างปลายศตวรรษที่ 19 ชั้นล่างคือร้านอาหาร Criterion ในสไตล์โมเสกไบแซนไทน์ แม้ช่วงหลังขยายถนนและคนเยอะแน่นจะทำให้ความโปร่งโล่งของวงเวียนลดลงเยอะ แต่ถ้ายืนมองเส้น Regent Street ฝั่งเหนือ จะเห็นเส้นโค้งเดิมตามจินตนาการของ Nash หลงเหลืออยู่

แต่ละช่วงเวลาจะได้ประสบการณ์ต่างกัน

ช่วงเช้าก่อน 9 โมง Piccadilly Circus เงียบกว่าที่คิด รถส่งของขับผ่าน คนทำงานรีบเดินไป ไม่ค่อยมีคนหยุดชม รอบ ๆ จะเงียบแต่จอนีออนยังเปิดสว่าง คนเดียว ๆ ที่จะยืนตรงน้ำพุ Shaftesbury Memorial ได้โดยไม่ต้องเบียด แล้วค่อย ๆ อ่านแผ่นคำจารึกหรือชมแผ่นทองสัมฤทธิ์รอบฐาน น้ำพุตั้งอยู่บนฐานหินกว้างใช้เป็นจุดนั่งพัก — ช่วงเช้ามากจะโล่งกว่าช่วงอื่น

พอเที่ยงบรรยากาศรอบ ๆ จะคึกคักสุดขีด นักท่องเที่ยวต่อคิวถ่ายรูป ริมน้ำพุ คนทำงานในตึกฝั่งรอบข้ามถนนแข่งกับเวลา เสียงดังครบทั้งรถหลายทิศ, รถบัสสองชั้น, คนพูดหลายภาษา, นักดนตรีเปิดหมวกบนทางเท้า กลิ่นอาหารจากร้านฟาสต์ฟู้ดย่าน Coventry Street ผสมกลิ่นดีเซล ไม่แย่แต่ก็แน่น ๆ ใครไม่ชอบฝูงชนหรือเสียงดัง ช่วงเที่ยงจะรู้สึกอึดอัดพอสมควร

ช่วงค่ำราว 1 ทุ่มโดยเฉพาะสุดสัปดาห์ บรรยากาศเหมือนโรงละคร ฉากคือจอไฟสว่างจ้า โรงละคร West End ดึงกลุ่มคนออกจาก Shaftesbury Avenue และ Haymarket ทางเดิน Coventry Street ก็เต็มไปด้วยคนมุ่งหน้า Leicester Square พลังงานคึกคักกับแสงไฟสวยแปลกตา แต่เดินช้ากว่าปกติ ถ้าต้องรีบไปที่ไหน ช่วงนี้ขึ้นรถไฟใต้ดินจะง่ายกว่า

มองเชิงประวัติศาสตร์และเมือง

แยกนี้เริ่มซับซ้อนขึ้นเมื่อปี 1885 เมื่อถนน Shaftesbury Avenue ผ่าตึกเก่าทางเหนือของ Piccadilly เพื่อบรรเทารถติดและเชื่อมกับย่านเอนเตอร์เทนเมนต์ฝั่งตะวันออก ผลลัพธ์คือ Piccadilly Circus ไม่ใช่แค่จุดตัดถนน-ที่อยู่อาศัยธรรมดาอีกต่อไป แต่กลายเป็นประตูสู่โรงละครลอนดอน ยุคต้นศตวรรษที่ 20 ถึงกับถูกขนานนามว่า “ศูนย์กลางโลก” (จริง ๆ ก็เว่อร์ไปนิด!) สะท้อนความมั่นใจของอังกฤษยุคล่าอาณานิคมมากกว่าเรื่องภูมิศาสตร์

ปัจจุบันที่นี่คือจุดตัดเส้นทางช้อปปิ้งและเอนเตอร์เทนเมนต์หลักสองสาย Regent Street วิ่งไปทิศเหนือสู่ Oxford Circus และทิศใต้ไป St James’s ส่วน Shaftesbury Avenue ไปเฉียงตะวันออกสู่ย่านโรงละคร ถ้าเดินเท้าจากตรงนี้จะถึง West End ได้หลายทิศ Covent Garden ทางตะวันออกใช้เวลาเดินประมาณ 10 นาที ส่วน Trafalgar Square เดินลงมาทางใต้ผ่าน Haymarket ใช้เวลาราว 8 นาที

สถานีใต้ดินใต้แยกเปิดปี 1906 ถือเป็นสถานีที่ใช้มากที่สุดแห่งหนึ่งในเครือข่าย โถงสถานีพร้อมทางเดินกระเบื้องโค้งยังคงบรรยากาศของยุคต้นศตวรรษ 20 ดีไซน์เก่าทำให้ที่นี่ไม่ค่อยสะดวกสำหรับผู้ใช้วีลแชร์ ไม่มีลิฟต์แบบไม่มีขั้นบันไดทั่วถึง ใครมีข้อจำกัดเรื่องการเคลื่อนที่ควรเช็คข้อมูลล่าสุดจาก Transport for London ก่อนมา

วิธีเดินทางมาง่าย ๆ กับท่าทางเดินวนดูรอบ ๆ

วิธีง่ายสุดคือรถไฟใต้ดิน Piccadilly Circus เลย เลือกสาย Bakerloo หรือ Piccadilly ก็สะดวก สาย Piccadilly ต่อจาก Heathrow มาได้โดยตรง ใช้เวลาประมาณ 50–60 นาทีจ่ายด้วย Oyster หรือบัตรเครดิต แตะได้เลย ทางออกสถานีมีหลายจุด ฝั่งเหนือออกไปทาง Regent Street ฝั่งใต้จะออกเหมาะไปทางน้ำพุและจอไฟ

มีรถบัสผ่านหลายสาย ทั้งกลางคืนก็ยังมี ถ้าเดินเท้ามาจาก Oxford Street ให้เดินลงทางทิศใต้ตาม Regent Street ใช้เวลาราว 8 นาที ผ่านหน้าร้านค้าชื่อดังมากมาย ถ้ามาจาก South Bank เดินข้าม ฝั่ง Westminster แล้วขึ้น St James’s ใช้เวลา 20 นาที เส้นนี้เดินสนุกกว่าที่แผนที่บอกแน่นอน

ทางเท้ารอบแยกกว้างพอรองรับคนได้ในวันปกติ แต่ถ้ามีงานใหญ่ใน West End หรือหน้าร้อนปลายสัปดาห์ ความหนาแน่นแถวจนน้ำพุจะไป ๆ หยุด ๆ เลย ระวังกระเป๋า กระเป๋าสตางค์ในฝูงชน แน่นมากก็เก็บของไว้ข้างหน้า อย่าชะล่าใจตอนหยุดถ่ายรูป

สิ่งควรรู้: สรุปว่าควรค่าแก่เวลาคุณไหม

Piccadilly Circus เหมาะสำหรับคนที่อยากใช้เป็นจุดตั้งต้นเที่ยวมากกว่าจุดหมายหลัก ถ้ามาแค่ยืนกลางวงเวียน ดูจอ ถ่ายรูปน้ำพุ ก็ไม่ได้แย่ แถมถ้ามาครั้งแรกในลอนดอน ความรู้สึกตื่นเต้นจะมาเอง เพราะมันคือตารางแลนด์มาร์กในหัวใครหลายคน แต่ถ้าคาดหวังประสบการณ์จัดเต็มแบบพิพิธภัณฑ์หรือสวน ประสบการณ์อาจดรอป

จุดเด่นจริง ๆ คือทำเล จาก Piccadilly Circus เดินไป Soho ไม่ถึง 5 นาที ไป National Gallery แปดนาที หรือขึ้นเหนือไป Regent Street ถึง Carnaby Street แค่ 4 นาทีเอง จุดนี้คือสายกลางของ West End ถ้าวันแรกในลอนดอนแนะนำให้ใช้เป็นจุดตั้งหลัก แล้วค่อยสร้างแผนเที่ยวครึ่งวันไปรอบ ๆ

สำหรับใครที่ไม่ได้ชอบฝูงชน เสียงดัง หรือพื้นที่สีเขียว ที่นี่อาจไม่ตอบโจทย์ วันร้อน ๆ คนเยอะ เสียงรถจะดังจนรู้สึกอึดอัด ใครที่รับความรู้สึกกระตุ้นเยอะ ๆ ไม่ได้ ควรมาช่วงเช้า ส่วนครอบครัวที่มีเด็กเล็กให้ระวังตรงรอบน้ำพุตอนช่วงพีคเพราะที่เดินเล็กมากและเข็นรถเข็นลำบาก