รถรางเซนต์ชาร์ลส์: นั่งเพลินดูนิวออร์ลีนส์จากสายตาคนท้องถิ่น

จริง ๆ แล้วรถราง St. Charles คืออะไร

รถราง St. Charles หรือสาย 12 เป็นรถรางโดยสารประจำวันของคนเมือง แต่ดันกลายเป็น National Historic Landmark รถชุดปัจจุบัน ผลิตโดย Perley A. Thomas Company ตั้งแต่ปี 1923–24 ยังวิ่งรับส่งคนทุกวัน ไม่ใช่แค่ของโชว์ เส้นทางนี้เปิดใช้ต่อเนื่องมาตั้งแต่ศตวรรษที่ 19 เรียกว่าเป็นหนึ่งในสายที่เก่าแก่สุดของอเมริกา ที่นี่ไม่ใช่รถรางจำลองทำเอานักท่องเที่ยว มันคือประวัติศาสตร์ที่ยังใช้งานจริง

สายนี้ยาว 13.2 ไมล์จาก Carondelet ตัด Canal Street ใจกลางธุรกิจ วนผ่านถนน St. Charles เจาะเข้าย่าน Garden District และ Uptown ก่อนวกแถว Riverbend ไปสุดที่ Carrollton Avenue & Claiborne รถแต่ละคันนั่งได้สูงสุด 52 คน มีรถวิ่งบ่อยช่วงกลางวัน กลางคืนรอบน้อย ตรวจตาราง RTA ให้ดีถ้าจะนั่งรอบดึก การเดินรถดูแลโดย Regional Transit Authority แห่งนิวออร์ลีนส์

ประสบการณ์บนรถ: ได้เห็นอะไรบ้าง

ขึ้นรถใกล้ Canal Street รถจะค่อย ๆ เคลื่อนไปพร้อมเสียงเครื่องจักรเก่า ๆ เหมือนตั้งใจให้เดินช้า ๆ ที่นั่งไม้แผ่นแบบพลิกฝั่งได้ นุ่มลื่นจากคนใช้งานหลักร้อยปี ฝาพัดลมหมุนหัวอยู่ตรงเพดาน หน้าต่างแบบยกลง ไม่ใช่ดันข้าง ตอนเช้าอากาศดี ๆ ทุกคนนิยมยื่นศอกออกนอกหน้าต่างชมวิว

ต้นสายผ่าน Garden District ช่วงล่าง เมืองเปลี่ยนจากโซนร้านค้าแน่น ๆ เป็นบ้านหรูอย่างรวดเร็ว ไม่กี่นาทีเซนต์ชาร์ลส์ก็เปิดเป็นถนนกว้าง ร่มไม้โอ๊กใหญ่ ๆ คลุมทาง พื้นที่กลางถนนที่นี่กว้างมากให้คนวิ่งกับจูงหมาได้สบาย ต้นไม้แผ่สูงกรองแดดยามบ่ายเป็นเงาสีเขียวกระพริบบนราง

เข้าใจกลาง Garden District แถว Washington กับ Prytania วิวสองข้างทางใหญ่โตจนตะลึง บ้านแบบ Greek Revival กับ Italianate ซ่อนในรั้วเหล็กดัด ชานลึก มีต้นแมกโนเลียบ้างผลิดอกบ้างเปล่าแล้วแต่ฤดู บางหลังดูใหม่กริบ บางหลังมีร่องรอยความเก่าในอากาศอบชื้น แต่ก็งามในแบบของมัน

ไป Uptown ลึกขึ้น ผู้โดยสารจะมีท้องถิ่นผสมมากขึ้น ไม่ใช่แค่นักท่องเที่ยว: เด็ก Tulane กับ Loyola ครอบครัว คนจ่ายตลาด นี่แหละเสน่ห์ของรถรางสายนี้ ถ้าอยากเห็นสถาปัตยกรรมของย่านเต็ม ๆ จริง ๆ แนะนำให้แวะเดินเท้าใน Garden District อย่างน้อยสักชั่วโมงหลังลงรถ จะซึมซับบรรยากาศได้เต็มที่

ช่วงเวลาไหนให้บรรยากาศต่างกันยังไง

เช้าตรู่ก่อน 8 โมง รถว่างและเงียบ แสงแดดบนถนนเซนต์ชาร์ลส์จะนุ่ม ๆ เมืองเหมือนตื่นช้า ไม่เร่งรีบ รอบ Owl (เที่ยงคืนถึง 6 โมงเช้า) รถวิ่งทุก 36 นาที เช้า (ก่อน 7 โมง) จะถี่ขึ้นเป็นทุก 18 นาที แนะนำเช็คแอป RTA Le Pass ก่อนออก

สาย ๆ ถึงบ่าย (12.00–18.00) เป็นช่วงรอบถี่สุด ทุก 9 นาที คนแน่นช่วงนี้ ถ้าหน้าร้อน (มิ.ย.–ส.ค.) อากาศ 33°C ขึ้นไป ความชื้นสูง เปิดหน้าต่างกับพัดลมช่วยได้แค่บางส่วน กลางวันร้อนจัดไม่แนะนำ นั่งเช้าหรือเย็นจะสบายและบรรยากาศดีกว่าเยอะ

เย็น ๆ โดยเฉพาะช่วงพลบค่ำ อากาศกำลังดี แสงสุดท้ายลอดร่มโอ๊ก ความร้อนจางลง เมืองแลดูช้าลง ขากลับหลังมื้อเย็น รถโล่ง แสงไฟจากคฤหาสน์ข้างทางชวนฝัน ประสบการณ์ต่างจากรอบกลางวันธรรมดาชัดเจน

รู้ที่มาสายนี้...จะยิ่งอินกับนิวออร์ลีนส์

สาย St. Charles มีสิทธิ์เรียกตัวเองว่า 'รถไฟรางที่วิ่งต่อเนื่องเก่าแก่ที่สุดในโลก' เพราะต้นกำเนิดโยงไปถึง New Orleans and Carrollton Railroad ปี 1835 ผ่านยุคเปลี่ยนเป็นไฟฟ้า 1893 ผ่านการสูญพันธุ์ของรถรางในเมืองใหญ่สหรัฐยุคศตวรรษที่ 20 ผ่านทั้งพายุและการบูรณะ นี่แหละคือเหตุผลที่สายนี้ถูกยกเป็น National Historic Landmark

ถนนเซนต์ชาร์ลส์เองก็ซึมซับเรื่องราวของเมืองไว้ตลอดทาง คฤหาสน์ริมถนนโดยมากสร้างยุคศตวรรษที่ 19 หลังจากการเปลี่ยนถ่ายอำนาจจากชาวครีโอลใน French Quarter มาเป็นกลุ่มพ่อค้าอเมริกัน Uptown เดินออกนอกถนนแค่ 1-2 บล็อกจะเจอซอยเงียบ ๆ บ้านยิงยาวสไตล์ Shotgun เปิดระเบียงคู่ ร้านชำหัวมุม ถ้าอยากรู้ลึกกว่านี้เกี่ยวกับที่มาของนิวออร์ลีนส์ ลองอ่าน คู่มือประวัติศาสตร์นิวออร์ลีนส์ ดู จะเข้าใจบรรยากาศที่เห็นข้างรถมากขึ้น

Tennessee Williams นักเขียนที่ใช้ชีวิตในนิวออร์ลีนส์และแต่ง A Streetcar Named Desire ก็ได้รับแรงบันดาลใจจากเมืองที่อดีต–ปัจจุบันหมุนวนอยู่รางเดียวกัน รถรางที่เขาตั้งชื่อเป็นเรื่องสมมติ แต่เมืองกับชีวิตที่เขาเล่าคือของจริง

ขั้นตอนใช้งานจริง: ขึ้น-ลงยังไงดี

ฝั่ง Canal Street เหมาะสุดสำหรับนักท่องเที่ยวที่มาจาก French Quarter หรือโซน CBD ลงป้าย Carondelet & Canal เดินสบาย ๆ จากโรงแรมกลางเมือง ขึ้นจากตรงนี้ นั่งเต็มสายไป Carrollton จะใช้เวลาประมาณ 40 นาทีถ้าไม่แวะระหว่างทาง

วิธีที่ดีกว่าสำหรับนักท่องเที่ยวส่วนใหญ่คือ นั่งตรงไปรอบหนึ่งแล้วลงแถว Garden District เดินเล่นเท้าให้เต็มอิ่ม แล้วค่อยขึ้นรถรอบใหม่ต่อ ป้ายแถว Washington Avenue ใกล้สุสาน Lafayette No.1 ส่วนป้ายใกล้ Napoleon Avenue เดินไป Magazine Street ได้เลย ที่นั่นมีร้านอาหาร ร้านของเก่าของแต่งบ้านให้เดินชิลล์

มาพร้อมเด็ก ๆ รถรางนี้เดินทางง่าย เด็กอายุต่ำกว่า 2 ปีขึ้นฟรี ตั้งแต่อนุบาลถึงชั้น 12 เก็บแค่ $0.50 ถ้าอยากรู้ว่าเมืองนี้มีอะไรเหมาะกับครอบครัวอีกบ้าง อ่าน คู่มือท่องเที่ยวนิวออร์ลีนส์พร้อมเด็ก สำหรับข้อมูลการเดินทางและสถานที่เหมาะกับเด็ก ๆ

การเข้าถึง: รถราง RTA ทุกสายมีระบบ ADA เข้าถึงได้ นักเดินทางที่มีปัญหาการได้ยิน สามารถติดต่อ RTA ได้ที่ TTY 504-827-7832

ถ่ายรูปบนรถราง ควรเล็งตรงไหน

โซนถ่ายรูปยอดนิยมอยู่ระหว่าง Jackson Avenue ถึง Napoleon Avenue ช่วงนั้นร่มไม้โอ๊กปิดทึบสวยเต็มที่ พื้นที่กลางถนนก็กว้าง แสงเช้าช่วงบ่ายส่องเข้าหน้าคฤหาสน์ด้านตะวันตกดีที่สุด แต่ถ้าวันฟ้าเปิด แสงเช้าจะจับหยดน้ำค้างบนรั้วเหล็กและมอสเกาะต้นไม้ สร้างบรรยากาศที่หาไม่ได้ในช่วงอื่น

ลองถ่ายบริเวณหน้ารถ จะได้ฟีลเห็นรางทอดยาว โดยเฉพาะถ้ามีรถอีกคันสวนทางมา รถรางสีเขียวเด่นตัดกับอุโมงค์ต้นไม้ ถ่ายจากขอบถนนตอนเราลงแล้วก็สวยไปอีกแบบ

ถ้าใครวางแผนเที่ยวเน้นถ่ายรูป ลองดู จุดถ่ายภาพยอดนิยมใน New Orleans ไกด์รวมจุดถ่ายรูปเด็ดซึ่งหลายแห่งลงรถราง St. Charles แล้วยังเดินถึงได้

ใครอาจต้องข้ามรถรางสายนี้ (หรือปรับมุมมองให้เหมาะ)

ถ้าเป้าหมายหลักคือ French Quarter โซนบันเทิงหรือริมแม่น้ำมิสซิสซิปปี รถรางสายนี้แล่นออกจากย่านเหล่านั้น สายนี้เน้นประสบการณ์ Uptown แถมไม่มีระบบไกด์บรรยายใด ๆ มีแต่เสียงประกาศชื่อป้ายตามปกติ

รถรางวิ่งช้า หยุดบ่อย ช่วงกลางวันคนแน่น คนที่เดินไม่คล่องควรรู้ว่าแม้รถจะเข้าถึงระบบ ADA แต่บางป้ายก็ต้องก้าวขึ้นจากถนน ตรวจสอบรายละเอียด ADA กับ RTA ก่อนพึ่งใช้งานจริงจะดีสุด

รถรางไม่มีแอร์ ช่วงกรกฎาคม–สิงหาคม ถ้านั่งเต็มสายแล้วไม่มีลมอาจร้อนจนไม่สบายจริง ๆ ทางที่ดีอย่าขึ้นช่วงวันร้อน ควรไปเช้าหรือค่ำในหน้าร้อน