Công viên lịch sử quốc gia Hàng hải San Francisco: Tàu thuyền, lịch sử và bến cảng nhộn nhịp

Công viên lịch sử quốc gia Hàng hải San Francisco thực sự là gì

Công viên lịch sử quốc gia Hàng hải San Francisco là một đơn vị của Cục Công viên Quốc gia Hoa Kỳ, được thành lập ngày 27/6/1988 nhằm bảo tồn và kể lại di sản hàng hải bờ Tây nước Mỹ. Đây không phải là một tòa nhà riêng lẻ hay kiểu bảo tàng truyền thống. Công viên trải dọc một đoạn bờ biển phía bắc San Francisco, gồm cụm tàu cổ neo tại cầu Hyde Street, bảo tàng hàng hải bên trong một tòa nhà thời nhà tắm công cộng, thư viện và kho lưu trữ lớn cùng bãi biển cát ngay cạnh thành phố.

Công viên nằm ngay phía tây khu trung tâm mua sắm Fisherman's Wharf nên bạn dễ kết hợp cùng các hoạt động khác dọc bờ biển. Nhưng không giống như các cửa hàng lưu niệm hay quán hải sản náo nhiệt, không gian tại Maritime Park yên ắng, sâu lắng và thật sự bổ ích cho cả người lớn lẫn trẻ nhỏ.

Cụm tàu cổ tại cầu Hyde Street

Trọng tâm của công viên là cầu Hyde Street, nơi neo đậu bộ sưu tập tàu cổ trên vịnh San Francisco. Đây không phải là tàu dựng lại hay mô hình trên bờ mà là những con tàu thực tế, bạn có thể lên, đi bộ quanh và thậm chí khám phá cả khoang dưới nước. Nổi bật nhất là Balclutha, tàu ba cột buồm dựng năm 1886 tại Glasgow, từng qua mũi Horn chở ngũ cốc và hàng hóa. Thân thép của nó đã trên 130 tuổi vẫn còn vương mùi gỗ ướt và nước mặn khi bạn xuống khoang dưới.

Cũng neo tại cầu là Eureka, tàu phà hai đầu mái chèo chở khách qua vịnh tới tận năm 1957. Boong tàu vẫn trưng bày xe hơi và xe tải cổ, tái hiện rõ nét thập niên 1950. C.A. Thayer là tàu chở gỗ ba buồm, Hercules là tàu kéo chạy hơi nước lớn hạ thủy năm 1907. Mỗi tàu kể một phần lịch sử thương mại bờ Tây và các bảng thuyết minh NPS trên tàu đều chi tiết, dễ hiểu.

Nếu bạn muốn lên thăm nhiều tàu, hãy dành ít nhất 45 phút chỉ cho khu cầu tàu này. Sàn gỗ tàu có chỗ gập ghềnh, lối đi dưới khoang phải cúi thấp, nên trải nghiệm phù hợp hơn với khách có sức khỏe tốt. Đi vào buổi sáng ngày thường là yên tĩnh nhất, cuối tuần hay đông gia đình và trường học, lối đi hẹp dễ tắc nghẽn.

Tòa nhà Bảo tàng Hàng hải

Bảo tàng Hàng hải San Francisco nằm trong tòa nhà Aquatic Park Bathhouse, mang kiến trúc hiện đại tối giản hoàn thành năm 1939 dưới chương trình WPA. Bên ngoài nhìn như mũi tàu lớn, rất nổi bật và vẫn còn ấn tượng đến nay. Bên trong là các phòng trưng bày kể về đời sống hàng hải bờ Tây từ thời sốt vàng đến thế kỷ 20 — gồm thiết bị định vị, mô hình tàu, ảnh tư liệu và các vật dụng trục vớt được.

Tòa nhà nằm cạnh Aquatic Park Cove, vịnh nhỏ kín gió nơi người bơi lội quanh năm bất kể nước chỉ 12–13°C. Dolphin Club và South End Rowing Club — hai câu lạc bộ thể thao lâu đời nhất San Francisco — đều đặt boathouse ở đây từ thế kỷ 19 đến nay. Những người bơi này tạo cho vịnh một bầu không khí năng động, hơi lập dị rất đặc trưng San Francisco.

Lối đi dạo ven biển và Aquatic Park

Aquatic Park là một góc yên tĩnh, ít người chú ý giữa khu đông khách du lịch nhất thành phố. Cầu đi bộ hình vòng cung kéo dài cả hơn 300 mét vươn ra vịnh, mở góc nhìn thoáng đãng về Marin Headlands, Alcatraz và Angel Island. Ngay sáng sớm, ngư dân đã bu quanh lan can; chiều gió biển rất mạnh, nên bạn nhớ mang áo ngay cả mùa hè. Thời tiết biển ở đây nghĩa là sáng mùa hè thường lạnh và âm u đến khi tan sương; tháng 9, 10 là lúc nắng đẹp nhất. Nếu muốn tìm hiểu sâu hơn về khu vực cảng, khu phố Fisherman's Wharf sẽ giúp bạn khám phá thêm các điểm lân cận.

Bãi biển phía tây Aquatic Park là chỗ lý tưởng để ngồi ngắm tàu bè cập bến: tàu hàng, tàu kéo, phà và thuyền buồm giải trí đều phải đi dọc lối luồng này. Đây là nơi rất trực quan để hiểu vì sao San Francisco từng là cảng lớn nhất miền Tây suốt hơn thế kỷ. Bạn muốn đi bộ dọc bờ biển tiếp về phía đông, Crissy Field nằm ngay rìa phía tây công viên và là một trong những cung đường đi bộ đẹp nhất từ vịnh tới cầu của thành phố.

Bối cảnh lịch sử: Vì sao cảng này quan trọng

Vịnh San Francisco là cửa ngõ cho cơn sốt vàng năm 1849, thời hàng loạt tàu từ khắp nơi chở người đào vàng, thương nhân và dân đầu cơ tới đây. Khi phong trào đạt đỉnh, hàng chục tàu bị bỏ lại vì thủy thủ đoàn đi tìm vàng. Quận Fisherman's Wharf ngày nay chính là bồi trên xác tàu đắm. Khu phố quanh công viên từng là nơi định cư của cộng đồng ngư dân Ý đến từ Genoa và Sicily cuối thế kỷ 19 — văn hóa cảng biển đậm chất Ý đó còn kéo dài đến tận thế kỷ 20.

Công viên còn gắn với truyền thống thành phố lao động của San Francisco. Cuộc đình công bến cảng năm 1934 — một sự kiện lớn trong lịch sử lao động Mỹ — bắt đầu ngay ở khu cầu tàu này, làm thay đổi mối quan hệ giữa công nhân bốc xếp và các hãng vận chuyển toàn quốc. Thư viện nghiên cứu công viên lưu nhiều tài liệu gốc về giai đoạn này cho bạn muốn tìm hiểu sâu. Nếu bạn muốn nhìn toàn diện lịch sử kiến trúc, văn hóa San Francisco, hãy tham khảo Hướng dẫn kiến trúc San Francisco để hiểu kỹ hơn.

Gợi ý tham quan: Nên đi thế nào

Các điểm tham quan chính nằm dọc bờ biển chừng 400m nên bạn dễ dàng đi bộ. Lộ trình hợp lý là bắt đầu tại trung tâm khách ở 499 Jefferson Street nhận bản đồ, nghe kiểm lâm tư vấn, sau đó sang cầu Hyde Street tham quan tàu, rồi tiếp tục dạo về hướng tây đến bảo tàng hàng hải. Cuối cùng, đi bộ ra hết cầu đi bộ Aquatic Park.

Trung tâm khách mở cửa 10h–17h mỗi ngày. Công viên, trung tâm khách, cầu Hyde Street và bảo tàng đóng cửa các ngày Lễ Tạ ơn, 25/12 và 1/1. Nếu bạn đi phương tiện công cộng, xe điện F-line là cách độc đáo nhất, dừng ở góc Jones và Beach, chỉ cách cầu Hyde Street 2 phút đi bộ. Đoàn xe điện này toàn xe cổ phục chế từ nhiều thành phố trên thế giới, thuộc hệ thống giao thông Muni của San Francisco.

Nếu đây là lần đầu bạn đến San Francisco, lịch trình ghép rất mượt với buổi sáng ở Ferry Building hoặc chiều dạo quanh Ghirardelli Square chỉ vài bước về phía tây. Nếu bạn muốn lên lịch trình trọn vẹn cho cả khu vực, hãy tham khảo hướng dẫn cho người lần đầu đến San Francisco để tìm cách di chuyển hiệu quả nhất.

Ai nên cân nhắc bỏ qua điểm này

Nếu bạn mê các bảo tàng hiện đại, triển lãm tương tác hay công nghệ, thì công viên này có thể hơi cũ kỹ. Lên tàu tham quan đòi hỏi bạn phải di chuyển linh hoạt, chấp nhận không gian hẹp. Khách có hạn chế vận động có thể gặp khó khi lên tàu hoặc trên cầu, vì công viên chưa có thông tin cụ thể về tiếp cận cho người khuyết tật ở từng tàu. Nếu bạn lo ngại vấn đề này, nên gọi hỏi công viên trước chuyến đi.

Trẻ nhỏ dưới 6 tuổi thường khó tập trung ở đây quá 30–40 phút trừ khi đặc biệt mê tàu thuyền. Nếu đi cùng trẻ nhỏ, bạn có thể cho bé chơi ở bãi biển Aquatic Park gần đó hay dạo quanh vịnh như hoạt động bổ sung.