อ่าวซเลนดี, โกโซ: ฟยอร์ดแห่งโกโซที่คุ้มค่าแก่การเดินทาง

อ่าวซเลนดีมีเสน่ห์แบบไหน?

อ่าวซเลนดี (ภาษามอลตีส: Bajja ta' Xlendi) ไม่ใช่หาดเที่ยวเล่นแบบปกติ ไม่มีหาดทรายกว้าง ไม่มีบาร์เปิดเพลง ไม่มีเตียงชายหาดแนวยาวสุดลูกหูลูกตา แต่ที่นี่เป็นอ่าวแคบราวกับฟยอร์ด เส้นชายฝั่งหินปูนตะวันตกเฉียงใต้ของโกโซ สูงชันด้วยหน้าผาสูงราว 105 เมตร รายล้อมด้านหลังด้วยคาเฟ่ ร้านอาหาร และอพาร์ตเมนต์กลุ่มเล็กๆ ที่ยังไม่เบียดข่มบรรยากาศธรรมชาติเดิม

อ่าวมีรูปร่างค่อนข้างสมมาตร หน้าผาขึ้นสูงทั้งสองด้าน สีทะเลเปลี่ยนจากฟ้าใสริมขอบไปน้ำเงินเข้มตรงกลาง ปากอ่าวแต่งด้วยเงาหอคอยโบราณ Xlendi Tower สำหรับคนที่เที่ยวจุดท็อปๆ ของเกาะหลักมอลตาหมดแล้ว ที่นี่จะให้ฟีลอีกแบบ—เงียบกว่า ธรรมชาติและหน้าผาดราม่ากว่า แถมพ่วงเรื่องราวประวัติศาสตร์จริงจัง

น้ำ หิน และหอคอยซเลนดี

แนวชายฝั่งที่อ่าวซเลนดีส่วนมากเป็นโขดหิน-กรวด ไม่มีชายหาดทราย มีแผ่นหินปูแบนตามธรรมชาติให้นั่งอาบแดดและลงน้ำง่ายๆ ตามจุดต่างๆ จะมีบันไดเหล็กติดกับหิน ให้ลงน้ำได้ปลอดภัย ความใสของน้ำที่นี่สุดยอด โดยเฉพาะวันฟ้าเปิด—เดินลงน้ำจะเห็นความลึกแผ่ลงข้างใต้ ชนิดที่ปลาตัวเล็กๆ พริ้วว่ายริมโขดหินยังมองเห็นจากผิวน้ำ

หอคอย Xlendi Tower ตั้งขวางปากอ่าวฝั่งตะวันตกเฉียงใต้ ยื่นออกมาเป็นเหมือนแหลมเล็กๆ สร้างขึ้นปี 1650 สมัย Grand Master Juan de Lascaris-Castellar ยุคอัศวิน St John ใช้เฝ้าระวังโจรสลัดออตโตมันที่จ้องโจมตีทั่วหมู่เกาะตลอดศตวรรษที่ 17 ตัวหอคอยออกแบบแข็งแรงกะทัดรัด ตามสไตล์ป้อมชายฝั่งที่อัศวินสร้างทั่วโกโซและมอลตาสมัยนั้น

ถึงเข้าไปในหอคอยไม่ได้ การเดินไปถึงก็ยังคุ้ม เพราะทางที่เดินเลียบหน้าผาฝั่งตะวันตกจะได้เห็นวิวอ่าวทั้งหมดแบบเต็มตา ถ้าอยากเข้าใจว่าระบบป้องกันของอัศวินมอลตาทำงานยังไง ลองอ่าน คู่มือประวัติศาสตร์ Knights of Malta จะช่วยให้เข้าใจว่าที่นี่ไม่ได้เป็นแค่หอคอยแต่งวิว

ใต้น้ำซเลนดี: จุดดำน้ำและอุทยานโบราณคดี

ใต้น้ำอ่าวซเลนดีมีความสำคัญไม่เหมือนอ่าวทั่วไป คือได้รับการประกาศเป็นอุทยานโบราณคดีใต้น้ำตั้งแต่ปี 1993 ครอบคลุมพื้นที่ราว 67,000 ตร.ม. ลึกสูงสุด 105 เมตร ข้าวของที่พบมีทั้งเครื่องปั้นดินเผาโบราณ แองฟอรา สมอ และซากเรือต่างๆ ช่วงกว่า 2,300 ปี แสดงว่าอ่าวนี้เป็นที่จอดเรือหรือที่หลบพายุ (และบางครั้งเป็นจุดจบ) ของเรือมากมายผ่านยุคสมัย

ซากเรือที่เจอในยุค 1960s แถวปากอ่าว ปัจจุบันกลายเป็นจุดดำน้ำยอดนิยมบนโกโซ เดือนหน้าร้อนน้ำใสมาก ดำน้ำผาตามแนว หรือลงลึกไปชมซากเรือและสัตว์ทะเล (หมึก ปลาเก๋า ปลาเนื้ออ่อน) ก็น่าสนุก ไม่ว่าคุณจะเพิ่งเริ่มดำน้ำหรือดำน้ำลึกแบบมือโปร อ่าวนี้มีอะไรให้ค้นหาเยอะ ร้านดำน้ำมีทั้งในอ่าวและขับรถไม่ไกล

ถ้าคุณจะเจาะลึกสายดำน้ำที่โกโซ อย่าพลาดอ่าน คู่มือดำน้ำมอลตา ที่สรุปรวมจุดดำน้ำรอบเกาะ พร้อมเปรียบเทียบกับจุดดังอย่าง Dwejra ด้านตะวันตกของโกโซ

อ่าวซเลนดีในแต่ละช่วงเวลา

เช้าๆ ก่อน 9 โมงในหน้าร้อน อ่าวซเลนดีจะต่างออกไป แสงแดดสาดลงหน้าผาตะวันออกกระทบผิวน้ำจนดูเปล่งแสง ชาวประมงโลคัลยังมีให้เห็นแถวท่า ส่วนร้านอาหารยังไม่เปิดอ่าวจึงเงียบมาก ได้ยินเสียงคลื่นซัดหินปูนเป็นจังหวะต่ำๆ ก้องไปตามหน้าผาทั้งสองฝั่ง กลิ่นไอเค็ม+หินอุ่นๆ ลอยแตะจมูก

สายหน่อยโดยเฉพาะกรกฎาคม-สิงหาคม คนเริ่มเข้ามาเติมเต็ม พวกที่มาจากวิกตอเรียหรือข้ามฟากจากมอลตาด้วยเรือเฟอร์รี่เข้ามาเป็นกลุ่ม โขดหินริมน้ำจะถูกจับจอง ร้านอาหารเริ่มมีลูกค้านั่งระเบียง พื้นที่จอดรถข้างบนหมู่บ้านก็เต็มเร็ว แล้วช่วงนี้เองจะเริ่มมีทัวร์เรือนำเที่ยวไปหน้าผา Wardija เปิดให้บริการ

ช่วงบ่ายแก่ๆ ตั้งแต่ราว 16.00 น. คืออีกหน้าต่างที่แนะนำ คนเที่ยวกลางวันทยอยกลับไป พระอาทิตย์ไม่ส่องน้ำตรงๆ หน้าผาก็ทิ้งเงายาวลงฝั่งตะวันตก ร้านอาหารช่วงเย็นนี่แหละพีคสุด—ปลาจานสดๆ อย่าง sea bream หรือ lampuki ตามฤดู เสิร์ฟตรงโต๊ะกลางแจ้งริมเสียงคลื่น อย่าพลาดจังหวะพระอาทิตย์ตกจากทางเดินหน้าผาด้านตะวันออก

เดินหน้าผาไปปลายแหลม Wardija

เส้นชายฝั่งทางตะวันตกจากซเลนดีไป Wardija Point เป็นเส้นทางเดินชมวิวที่ดีที่สุดแห่งหนึ่งของโกโซ หน้าผาสูงถึง 105 เมตร อยู่ในเขตอนุรักษ์นก (Important Bird Area) สำคัญโดยเฉพาะช่วงนกอพยพฤดูใบไม้ผลิ-ใบไม้ร่วง ทางเดินบางช่วงไม่มีป้ายต้องเดินตามเทรลที่ขรุขระ ใช้รองเท้าดีๆ จะเดินสบายกว่า

ข้างล่างหน้าผาคุณจะเห็นทะเลเมดิเตอร์เรเนียนไม่มีอะไรบดบัง ส่วนหน้าผาเองเผยชั้นหินปูนสวยเด่น: หินปูนคอรัลไลน์อยู่ชั้นบน หิน Globigerina ข้างล่าง ซึ่งเป็นหินสีทองอุ่นแบบเดียวกับที่ใช้สร้างโบสถ์และบ้านไร่ทั่วโกโซ วันที่อากาศดีๆ มองข้ามไปแนวเกาะหลักมอลตาทางตะวันออก หรือบางวันฝ้าใสจริงๆ จะเห็นถึงเกาะซิซิลีทางเหนือ

ทางเดินกลับจาก Wardija กินระยะทางประมาณ 3 กิโลเมตร (ขาเดียว) อย่าลืมพกน้ำดื่มเพราะตลอดเส้นนี้ไม่มีร้านอะไร ถ้าคุณชอบเดินหน้าผาชายฝั่ง ลองแวะ Dingli Cliffs บนเกาะหลักของ Malta ก็ได้วิวหน้าผาดีไม่แพ้กัน แม้บรรยากาศสองที่นี้จะต่างกันชัดเจน

วิธีเดินทางและข้อมูลเที่ยวที่ต้องรู้

จะมาอ่าวซเลนดีต้องเข้ามาเกาะโกโซก่อน ทางหลักคือเรือเฟอร์รี่จาก Cirkewwa ทางเหนือมอลตา ใช้เวลาข้ามประมาณ 25 นาที มีรอบตลอดวัน จากท่าเรือ Mgarr ต่อเข้าวิกตอเรีย (หรือราบัต เมืองหลักของโกโซ) ที่นี่เป็นศูนย์กลางระบบขนส่ง รถบัสสาย 301, 303 ตรงเข้าสู่หมู่บ้านซเลนดี ใช้เวลาน้อยกว่า 20 นาที หรือจะเช่ารถ-เรียกแท็กซี่จากทั้ง Mgarr และวิกตอเรียก็สะดวกดี

จากซเลนดีเดินทางไปจุดยอดฮิตอื่นๆ ของโกโซก็ง่าย เช่น Citadella ใน Victoria และอีกที่ห้ามพลาดคือ วิหาร Ggantija หนึ่งในสิ่งก่อสร้างหินทรงตัวได้ที่เก่าแก่สุดในโลก แถว Xaghra ฝั่งอื่นของเกาะ ถ้าคิดจะอยู่โกโซทั้งวัน แนะนำเที่ยวสายแห้งๆ รอบในแล้วมาต่ออ่าวซเลนดีบ่ายๆ เย็นๆ

อ่าวนี้เปิด 24 ชั่วโมงฟรี ทางเดินโขดหินไม่เหมาะกับผู้ใช้รถเข็นหรือใครที่ขาไม่แข็งแรง เพราะทางลงจากถนนถึงน้ำต้องปีนบันไดกับพื้นหินขรุขระ ไม่มีชายหาดลาดชันเนียนๆ เดินง่าย ทางเดินหน้าผาไป Wardija ก็ไม่เหมาะกับคนต้องการทางเรียบ

ถ้าอยากวางแผนเที่ยวยาวๆ หมุนรอบโกโซ อ่าน คู่มือท่องเที่ยว Gozo ที่ช่วยสรุปจุดเที่ยวหลักของเกาะนี้ พร้อมเทคนิคเดินทางระหว่างแต่ละจุด

ใครควรปรับความคาดหวัง

ใครที่จินตนาการถึงหาดทรายเมดิเตอร์เรเนียนแบบคลาสสิก เดินเล่นน้ำตื้นได้สบายเด็กคงต้องผิดหวัง เพราะซเลนดีไม่มีหาดทราย ทางลงน้ำคือโขดหินหรือบันได น้ำลึกชัน กระแสน้ำรอบปากอ่าวก็คาดเดาไม่ได้หากเจอคลื่น

หน้าร้อนหมู่บ้านซเลนดีอาจดูแน่นกว่าที่คิด ถนนเส้นเดียวลงถึงน้ำ พื้นที่จอดรถน้อย ร้านอาหารกระจุกอยู่แนวทางเดินริมน้ำ ใครที่อยากหลบความพลุกพล่านแบบจริงจังควรมาเยือนช่วงโลว์ซีซัน (ตุลาคม-ต้นมิถุนายน) บรรยากาศจะเป็นโกโซแบบที่คุณจินตนาการไว้จริงๆ