Narodowe Muzeum Irlandii – Sztuka Dekoracyjna i Historia: Collins Barracks

Czym jest Narodowe Muzeum Irlandii – Sztuka Dekoracyjna i Historia?

Narodowe Muzeum Irlandii – Sztuka Dekoracyjna i Historia mieści się w Collins Barracks, rozległym neoklasycznym kompleksie wojskowym przy Benburb Street, po północnej stronie Liffey. Koszary powstały na początku XVIII wieku, co sprawia, że budynek jest jednym z najstarszych nieprzerwanie użytkowanych obiektów tego typu na świecie – zanim irlandzkie państwo zmieniło jego przeznaczenie. Od 1997 roku gości kolekcje sztuki dekoracyjnej i historii Muzeum Narodowego Irlandii, instytucji sięgającej korzeniami do muzeów założonych w 1877 roku.

To, co odróżnia ten oddział od bardziej znanego oddziału archeologicznego na Kildare Street, to zakres tematyczny: podczas gdy Kildare Street zgłębia prehistoryczną Irlandię, Collins Barracks opowiada zupełnie inną historię narodową. Meble, irlandzkie srebra, szkło Waterford, mundury wojskowe, pamiątki polityczne, moda, biżuteria oraz przedmioty związane z kolonialną i postkolonialną historią Irlandii – wszystko to współistnieje w jednym miejscu. Efektem jest kolekcja, która czuje się jak wnikliwie skomponowany portret irlandzkiej kultury materialnej na przestrzeni pięciu wieków.

Budynek: Collins Barracks jako atrakcja sama w sobie

Zanim przekroczysz próg pierwszej galerii, budynek sam w sobie zasługuje na uwagę. Centralny kwadratowy dziedziniec, widoczny już podczas podejścia od strony Benburb Street, to imponujący przykład późnobarokowej architektury publicznej. Granitowe kolumnady otaczają wewnętrzny plac, a skala dawnych koszar – mieszczących niegdyś tysiące żołnierzy – nadaje całemu kompleksowi ciężar i powagę, których większości muzeów po prostu brakuje.

Collins Barracks pierwotnie nosiły nazwę Royal Barracks. Po odzyskaniu niepodległości przez Irlandię przemianowano je na cześć Michaela Collinsa, przywódcy rewolucyjnego zabitego w 1922 roku podczas wojny domowej. Ta zmiana nazwy sama w sobie jest drobnym fragmentem irlandzkiej historii politycznej. Stojąc na dziedzińcu, stoisz na ziemi, która przez ponad dwa wieki służyła brytyjskim celom wojskowym – i ten kontekst przeplata się przez większość tego, co znajdziesz w środku.

Na dziedziniec można wejść bezpośrednio z przystanku Luas Museum, co ułatwia orientację. Nawet w słoneczny dzień otwarty dziedziniec bywa wietrzny, więc jeśli planujesz chwilę na świeżym powietrzu, warto mieć przy sobie dodatkową warstwę ubrania.

Co znajdziesz w środku: kolekcje

Galerie rozciągają się na kilku piętrach i skrzydłach. Przy pierwszej wizycie układ może wydawać się nielinearny, dlatego warto zabrać przy wejściu bezpłatny plan pięter. Kolekcje dzielą się mniej więcej na kilka kategorii: sztuka dekoracyjna (meble, ceramika, srebra, szkło, tkaniny), irlandzkie i międzynarodowe wzornictwo oraz historia wojskowości i polityki.

Kolekcja irlandzkiego srebra należy do najważniejszych na świecie. Przedmioty datowane od XVII wieku wzwyż świadczą o mistrzostwie dublińskich cechów rzemieślniczych w okresie ich rozkwitu, a irlandzki system probiercki pozwala prześledzić proweniencję każdego eksponatu. W pobliżu gabloty z irlandzkim szkłem prezentują wyroby z Waterford i innych regionalnych hut – od masywnych georgijańskich karafek po delikatne kieliszki z XIX wieku. Rzemiosło tutaj nie jest symboliczne ani reprezentacyjne – to prawdziwe przedmioty wykonane przez konkretnych twórców, co nadaje tej galerii zupełnie inny charakter niż salom wypełnionym starożytnymi znaleziskami.

Dla osób zainteresowanych historią Powstania Wielkanocnego Collins Barracks przechowuje znaczący materiał. Osobiste przedmioty, korespondencja, mundury i broń związane z rokiem 1916 i szerszym okresem walki o niepodległość są prezentowane z bogatym kontekstem interpretacyjnym. Uzupełnia to, co można zobaczyć w muzeum GPO Witness History przy O'Connell Street, choć podejście tutaj jest bardziej przedmiotowe i mniej teatralne.

Galerie mody i tekstyliów prezentują irlandzkie płótno, koronki i odzież z kilku stuleci, ze szczególnym uwzględnieniem tego, jak surowce i handel kształtowały życie domowe. To spokojniejszy zakątek muzeum, często pomijany przez zwiedzających – a zdecydowanie wart chwili uwagi.

Jak zmienia się atmosfera w zależności od pory dnia

Poranki, szczególnie w dni robocze, to najbardziej spokojny czas na wizytę. Przed południem rozległe wnętrza mają niemal kontemplacyjny charakter i można bez pośpiechu przyglądać się poszczególnym eksponatom. Grupy szkolne zaczynają przybywać od połowy rana i potrafią wypełnić niektóre galerie hałasem i ruchem – choć zazwyczaj przemieszczają się zwartymi grupami i szybko znikają w kolejnych salach.

W weekendowe popołudnia dominującą publiczność stanowią rodziny z dziećmi. Muzeum radzi sobie z tym całkiem nieźle – młodsi zwiedzający zazwyczaj lgną do sekcji historii wojskowości, a galerie sztuki dekoracyjnej pozostają względnie spokojne. Jeśli jednak zależy ci na bliskim oglądaniu delikatnych eksponatów albo na ciszy w salach ze srebrem i szkłem, wtorek lub środa przed południem to najbardziej niezawodna opcja.

Praktyczne wskazówki i uwagi dotyczące fotografii

Na solidne przejście przez muzeum przeznacz co najmniej 90 minut, choć dwie do trzech godzin daje pełniejszą satysfakcję, jeśli kolekcje sztuki dekoracyjnej cię interesują. Budynek jest na tyle duży, że próba systematycznego zwiedzania wszystkiego kończy się zmęczeniem. Lepsze podejście to wybranie z góry dwóch lub trzech galerii i poświęcenie im naprawdę dużo uwagi, a resztę obejrzeć bardziej swobodnie.

Fotografowanie jest generalnie dozwolone w galeriach bez użycia lampy błyskowej. Naturalne światło wpadające przez wysokie okna zapewnia w ciągu dnia przyzwoite warunki do fotografowania eksponatów, choć niektóre gabloty odbijają światło i wymagają cierpliwości oraz dobrego kąta. Dziedziniec fotografuje się dobrze niemal w każdą pogodę – kolumnady i granitowe faktury pięknie wyglądają nawet w szarym, przytłumionym świetle, które w Dublinie nikogo nie zaskakuje.

Collins Barracks leży na zachodnim skraju dzielnicy Smithfield-Liberties. Po wizycie warto poeksplorować okolicę: Destylarnia Jameson na Bow Street jest dziesięć minut spaceru na wschód, a plac Smithfield leży w tym samym kierunku i oferuje kawiarnie oraz opcje gastronomiczne.

Dostępność i informacje praktyczne

Muzeum jest dostępne dla osób z niepełnosprawnościami: między piętrami działają windy, a główne galerie posiadają trasy bez stopni. Osoby o szczególnych potrzebach związanych z mobilnością powinny zapoznać się z aktualnymi informacjami na oficjalnej stronie muzeum i potwierdzić dostępność udogodnień przed wizytą, ponieważ mogą one być chwilowo wyłączone ze względu na konserwację.

Na miejscu działa kawiarnia i sklep muzealny przy wejściu. Dostępna jest szatnia. Rozmiary toreb podlegają standardowej polityce muzealnej – większe plecaki mogą wymagać pozostawienia w przechowalni.

Jeśli planujesz szerszy dzień muzealny w Dublinie, Narodowe Muzeum Irlandii – Archeologia na Kildare Street i Narodowa Galeria Irlandii są bezpłatne i tworzą logiczny obwód na cały dzień – choć Collins Barracks leży po przeciwnej stronie centrum i wymaga osobnej podróży.

Szczera ocena: komu to muzeum przyniesie najwięcej?

Collins Barracks jest zdecydowanie mniej odwiedzane niż oddział archeologiczny czy Guinness Storehouse. Dzieje się tak częściowo dlatego, że pełne zaangażowanie wymaga pewnego zainteresowania kulturą materialną i historią wzornictwa. Zwiedzający szukający jednego spektakularnego eksponatu – takiego, który definiuje całe muzeum – mogą poczuć się trochę zagubieni w tej różnorodności. Siła tego miejsca leży gdzie indziej: sale pełne irlandzkich sreber, mebli, szkła i tkanin stopniowo budują obraz irlandzkiego życia domowego i obywatelskiego, którego żaden pojedynczy artefakt nie byłby w stanie przekazać.

Jeśli masz w Dublinie tylko dwa lub trzy dni i interesuje cię przede wszystkim prehistoryczna Irlandia, wikingowski Dublin czy celtyckie artefakty, oddział na Kildare Street powinien być priorytetem. Ale jeśli masz wolne pół dnia – szczególnie w szare popołudnie, gdy plany na świeżym powietrzu tracą urok – Collins Barracks oferuje naprawdę solidną porcję wiedzy i kultury, bez biletu i kolejki.

Osoby budujące szerszy plan zwiedzania Dublina znajdą pomocne informacje w przewodniku po najlepszych muzeach Dublina, który wyjaśnia, jak cztery oddziały Muzeum Narodowego uzupełniają się nawzajem i jak ustalić priorytety przy wizycie wielodniowej.