Brighton Dome: Khám phá công trình nghệ thuật kiến trúc đặc sắc bậc nhất nước Anh

Brighton Dome thực chất là gì?

Brighton Dome không chỉ là một tòa nhà, mà là tổ hợp ba không gian biểu diễn kết nối với nhau: Hội trường Hòa nhạc, Corn Exchange và Nhà hát Studio. Tất cả đều thuộc khu Royal Pavilion Estate ngay trung tâm Brighton, kết nối bằng hành lang và lối đi ngầm với cả Cung điện Hoàng Gia lẫn Bảo tàng & Phòng trưng bày Nghệ thuật Brighton. Toàn bộ quần thể tọa lạc trên Church Street và New Road, chỉ mất vài phút đi bộ từ bờ biển.

Toàn bộ khuôn viên này nằm trong danh sách bảo tồn cấp I của Anh, thuộc hàng những công trình kiến trúc quan trọng nhất đất nước. Khi bạn đến từ North Street hoặc New Road, điều đầu tiên dễ nhận ra là quy mô: mái vòm Hội trường Hòa nhạc cao vượt các mái nhà khu Lanes lân cận, còn các chi tiết kiến trúc Indo-Saracenic trên tường ngoài phản chiếu vẻ lộng lẫy của Royal Pavilion liền kề.

Nếu bạn muốn kết hợp nhiều điểm tham quan trong ngày, thì Royal Pavilion và Bảo tàng và Phòng triển lãm Nghệ thuật Brighton nằm trong cùng khuôn viên và rất thuận tiện để tham quan cùng nhau trong một lần ghé thăm.

Kiến trúc: Từ chuồng ngựa hoàng gia thành nhà hòa nhạc

Các tòa nhà ban đầu vốn là chuồng ngựa và nơi tập cưỡi ngựa hoàng gia William Porden xây cho Thái tử Nhiếp chính hồi đầu thế kỷ XIX (riêng Cung điện do John Nash cải tạo sau này, chứ không phải hai tòa này). Hội trường Hòa nhạc hình tròn mái đồng nguyên là chuồng ngựa, Corn Exchange là nhà luyện ngựa. Hội trường Hòa nhạc được chuyển đổi công năng từ năm 1867 và đại trùng tu năm 1935 với nội thất art deco nổi bật vẫn còn giữ nguyên bản sắc đến nay.

Bên trong Hội trường Hòa nhạc, các chi tiết art deco rất nổi bật, không hề giản dị chút nào. Trần nhà trùng tu, các tầng lửng nhiều lớp và đường nét hình học tạo nên vẻ sang trọng không ngờ nơi một công trình có bộ khung từ thời Regency. Âm học nổi tiếng và kiểu dáng oval giúp nhìn rõ sân khấu ở hầu hết vị trí. Sức chứa khoảng 1.700 người cho sự kiện đứng, ít hơn nếu ngồi.

Bạn vào Corn Exchange bằng New Road – đây là không gian đa năng hơn trong hai tòa lớn. Nét ấn tượng nhất về kiến trúc là mái gỗ lớn, được xem là khung gỗ nhịp dài nhất ở Anh. Điều này càng được nhấn mạnh sau những đợt trùng tu gần đây. Khu vực này có ghế có thể thu gọn, lối đi cho người khuyết tật khắp nơi và mặt bằng tầng trệt rất hợp tổ chức hội chợ đến show nhạc sống.

Chương trình: Có gì diễn ra tại đây?

Brighton Dome tổ chức chương trình quanh năm phủ đủ thể loại: hòa nhạc cổ điển, dàn nhạc, hài kịch, trình diễn thơ, múa đương đại, nhạc điện tử, đêm club đến hội thảo lớn. Lịch chương trình cực kỳ đa dạng. Trong một tháng tiêu biểu, Hội trường Hòa nhạc có thể có dàn nhạc lưu diễn tối thứ Sáu, đêm hài kịch vào thứ Bảy và sự kiện cộng đồng sáng Chủ nhật.

Nhà hát Studio nhỏ nhất ba không gian, lý tưởng cho biểu diễn gần gũi, sáng tạo hoặc đoàn lưu diễn nhỏ. Đối tượng khách thường là người đã biết trước về chương trình chứ không ngẫu nhiên đi qua.

Tòa nhà này gắn liền nhất với Brighton Festival – sự kiện nghệ thuật lớn nhất thành phố diễn ra tháng 5 hàng năm. Suốt mùa lễ hội, Brighton Dome trở thành điểm hẹn văn hóa trung tâm của Brighton, với Hội trường Hòa nhạc và Corn Exchange luôn kín lịch. Nếu bạn dự định ghé tháng 5, nên kiểm tra lịch chương trình hộii trước chuyến đi, vì các sự kiện quan trọng thường bán hết vé trước hàng tuần.

Lễ hội Brighton được nói chi tiết hơn trong hướng dẫn Lễ hội Brighton, nơi chứa đầy đủ thông tin về cách mua vé và lên lịch trình phù hợp với các sự kiện của lễ hội.

Cảm nhận khi ghé thăm Brighton Dome

Nếu không có sự kiện, mặt ngoài công trình cũng rất đáng chiêm ngưỡng, nhất là từ góc nhìn mái vòm Hội trường Hòa nhạc phía vườn Royal Pavilion hướng Nam. Khu sảnh mở cửa tự do những khi có chương trình, có cả quầy bar, quán cà phê hoạt động trước giờ diễn. Ngoài khung giờ đó, khu công cộng yên tĩnh hơn và bạn sẽ thấy nhân viên, kỹ thuật bận rộn chuẩn bị.

Tối có sự kiện, con đường New Road hoặc lối đi qua vườn Pavilion tràn đầy sức sống. Tòa nhà được chiếu sáng rực rỡ, quầy bar tấp nập khách chờ diễn, đối tượng khán giả cũng đa dạng tùy chương trình: hòa nhạc cổ điển thì khán giả ăn mặc chỉn chu, đêm nhạc club thì phá cách hơn, còn hài kịch thì thoải mái hết mức. Không khí quầy bar thường vui vẻ, không quá trang trọng.

Về âm học, Hội trường Hòa nhạc cực kỳ lý tưởng cho nhạc giao hưởng, cổ điển. Buổi biểu diễn có tăng âm thanh cũng đảm bảo ổn, chỉ đôi khi tường cong khiến chất lượng âm thanh thay đổi tùy chỗ bạn ngồi. Ghế tầng lửng trên rất cao, không hợp ai sợ độ cao, nhưng cho góc nhìn trần art deco cực kỳ thú vị.

Các thông tin cần biết: Giá vé, đi lại, tiện ích

Brighton Dome không bán vé vào cửa chung – mọi chuyến thăm đều cần vé sự kiện cụ thể. Giá vé thay đổi tùy chương trình (miễn phí tới hơn 60 bảng), nhưng đa số show phổ biến nằm trong khoảng 15–35 bảng. Nhiều sự kiện có giá ưu đãi. Để tránh mất phí cho bên thứ ba, nên mua vé trực tiếp qua trang web Brighton Dome hoặc phòng vé.

Brighton Dome cách ga Brighton khoảng 10 phút đi bộ. Từ ga, đi về phía Nam dọc Queen's Road, sau đó rẽ trái vào North Street rồi rẽ phải qua New Road; lối vào số 29 New Road (BN1 1UG) nằm phía bên phải. Từ bờ biển, đi ngược lên East Street hoặc Middle Street xuyên qua khu The Lanes, địa điểm có chỉ dẫn rõ ràng. Tuy không có bãi đậu riêng nhưng bãi xe NCP trên Church Street cũng khá gần.

Điều kiện tiếp cận cho người khuyết tật đã cải thiện rõ rệt, nhất là ở Corn Exchange, nay có lối xe lăn suốt từ sảnh, quầy vé, quầy bar đến phòng hòa nhạc. Hội trường Hòa nhạc do kết cấu cũ nên hạn chế hơn, nhưng trang web Dome luôn đăng thông tin tiếp cận cho từng sự kiện. Hệ thống hỗ trợ nghe (hearing loops) cũng có ở các phòng chính.

Các khu vực xung quanh được đề cập trong hướng dẫn về The Lanes, nơi bạn sẽ tìm thấy các nhà hàng và quán bar gần địa điểm phù hợp để ăn uống trước khi xem chương trình.

Brighton Dome trong tổng thể thành phố

Brighton Dome nằm ngay trung tâm văn hóa của thành phố, không chỉ mang ý nghĩa biểu tượng. Khu bất động sản Royal Pavilion chiếm phần lớn trung tâm Brighton, nằm giữa bờ biển và khu North Laine, Dome chính là tâm điểm nghệ thuật biểu diễn của cả khu này. Dome còn sánh vai với Nhà hát Brighton Theatre Royal ngay trên New Road, chỉ cách đó khoảng 100 mét, biến New Road thành tuyến phố nghệ thuật mỗi dịp diễn lớn.

Nếu bạn muốn lên kế hoạch khám phá văn hóa, hãy xem các bảo tàng hàng đầu ở Brighton. Hướng dẫn này có đầy đủ thông tin về Bảo tàng và Phòng triển lãm Nghệ thuật Brighton gần đó, nằm cùng khuôn viên và có thu phí vào cửa.

Brighton nổi bật với hạ tầng nghệ thuật so với quy mô thành phố, và Brighton Dome là một trong những lý do chính. Nơi đây thu hút những vở diễn mà bình thường chỉ có ở London, còn vào mùa Brighton Festival thì đẳng cấp quốc tế cả về quy mô lẫn chất lượng. Nếu bạn yêu nghệ thuật trình diễn trực tiếp, đây là điểm đến đáng cân nhắc hàng đầu khi tới Brighton.

Ai nên – và không nên – ưu tiên tới Dome?

Nếu bạn chỉ đến Brighton để tắm biển, đi cầu tàu hoặc trải nghiệm ẩm thực đường phố, Brighton Dome không nằm trên đường đi trừ khi bạn chủ động kế hoạch cho một sự kiện buổi tối. Đây không phải địa điểm tham quan tự do ban ngày. Bạn hoàn toàn có thể ngắm phần ngoài tuyệt đẹp khi đi dạo qua khu Royal Pavilion Estate, còn bên trong chỉ tham quan được khi có sự kiện.

Khách quan tâm kiến trúc Regency có thể nghiên cứu kỹ mặt ngoài Dome ngay cạnh Royal Pavilion. Đối lập giữa vòm hoang dã kiểu Nash ở Pavilion và chuồng ngựa cải tạo thành hội trường của Porden phần nào cho thấy gu thẩm mỹ của Thái tử đã ảnh hưởng đến cả một góc thành phố ra sao. Nhưng trải nghiệm này không cần mua vé, chỉ mất chừng 15 phút.