Jardin des Tuileries: สวนหลวงใจกลางกรุงปารีส

Jardin des Tuileries คืออะไรกันแน่

Jardin des Tuileries คือสวนแบบฝรั่งเศสเนื้อที่ราว 28 เฮกตาร์ริมฝั่งเหนือของแม่น้ำแซน ทอดตัวจากตะวันออกไปตะวันตกระหว่างพิพิธภัณฑ์ลูฟร์และจัตุรัส Place de la Concorde ไม่ใช่สวนสาธารณะแบบทั่วไปในความหมายที่คุ้นเคย ไม่มีสนามหญ้าให้นอนเอกเขนก ไม่มีสนามฟุตบอล และไม่มีลู่วิ่งออกกำลังกาย แต่สิ่งที่สวนนี้มีให้คือความแม่นยำทางสถาปัตยกรรม ทั้งทางเดินกรวดยาวที่มีต้นลินเดินตัดแต่งเรียงราย สระน้ำทรงกลมที่เด็กๆ แล่นเรือของเล่นเช่า ลานชมวิวที่มองเห็นหอไอเฟลในวันฟ้าใส และประติมากรรมกว่า 200 ชิ้นทั่วบริเวณ รวมถึงผลงานของ Rodin และ Maillol

สวนแห่งนี้เชื่อมสองสถานที่สำคัญที่สุดของปารีส ทางตะวันออกคือพิพิธภัณฑ์ลูฟร์ ทางตะวันตกคือจัตุรัส Place de la Concorde และจุดเริ่มต้นของแนวแกน Champs-Élysées การเดินผ่านสวนนี้ไม่ใช่แค่ทางอ้อมที่น่าพอใจ แต่เป็นหนึ่งในวิสตาเมืองที่ยิ่งใหญ่ที่สุดของยุโรป เส้นตรงแห่งความทะเยอทะยานทางอารยธรรมที่คงสภาพเกือบสมบูรณ์มาตั้งแต่ศตวรรษที่ 17

สี่ศตวรรษของประวัติศาสตร์อยู่ใต้เท้าคุณ

ต้นกำเนิดของสวนแห่งนี้ย้อนไปถึงปี 1564 เมื่อ Catherine de' Medici พระราชินีชาวอิตาลีของกษัตริย์ Henri II มีพระบัญชาให้สร้างสวนสำหรับพระราชวัง Tuileries ซึ่งเคยตั้งอยู่บริเวณที่เป็นลานเปิดด้านตะวันตกของลูฟร์ในปัจจุบัน ชื่อ Tuileries มาจากโรงงานผลิตกระเบื้อง (tuileries) ที่เคยอยู่ในพื้นที่นี้ สวนดั้งเดิมมีรูปแบบอิตาลี สะท้อนพื้นเพ Florentine ของพระราชินี

การเปลี่ยนโฉมจนกลายมาเป็นที่เห็นในทุกวันนี้เกิดขึ้นหนึ่งศตวรรษถัดมา ในปี 1664 พระเจ้าหลุยส์ที่ 14 ทรงว่าจ้าง André Le Nôtre สถาปนิกภูมิทัศน์คนเดียวกับที่ออกแบบพระราชวังแวร์ซาย ให้มาออกแบบ Tuileries ใหม่ Le Nôtre นำรูปแบบฝรั่งเศสที่เคร่งครัดมาใช้ ทั้งความสมมาตรสองข้าง ลานที่ยกสูงเหนือ parterre ส่วนกลาง และแนวสายตาที่ยาวไกลเข้ากับผังเมืองโดยรอบ สวนนี้เปิดให้สาธารณชนเข้าชมในปี 1667 ทำให้เป็นหนึ่งในสวนหลวงแห่งแรกของยุโรปที่ต้อนรับชาวปารีสทั่วไป

พระราชวัง Tuileries ถูกเผาทำลายระหว่างเหตุการณ์ Paris Commune ในปี 1871 และไม่เคยได้รับการสร้างใหม่ ร่องรอยของมันปรากฏชัดในช่องว่างระหว่างปีกทั้งสองของลูฟร์ ส่วนสวนยังคงอยู่รอดมาได้ และปัจจุบันได้รับการขึ้นทะเบียนเป็นโบราณสถานและอยู่ในการดูแลของฝ่ายบริหารลูฟร์ สำหรับผู้สนใจประวัติศาสตร์ที่พันกันอย่างซับซ้อนนี้ พิพิธภัณฑ์ลูฟร์ ตั้งอยู่ริมขอบตะวันออกของพื้นที่เดียวกันนี้

สวนแห่งนี้เปลี่ยนไปตามเวลาของวันอย่างไร

ช่วงเช้าตรู่ก่อน 9.00 น. สวน Tuileries มีความเงียบสงบที่รู้สึกเหมือนเป็นส่วนตัว นักวิ่งเคลื่อนตัวตามระเบียงด้านนอก เสียงกรวดดังกรุบกรับใต้เท้าโดยไม่มีเสียงพูดคุยของกลุ่มทัวร์มากวน แสงแดดส่องมาต่ำและอบอุ่นจากทิศตะวันออก ทอดเงายาวจากต้นเพลนตามระเบียงด้านเหนือ และส่องสว่างให้กับอ่างหินของสระกลมหลัก นี่คือเวลาที่สวนตอบแทนผู้มาเยือนที่ยอมชะลอฝีเท้าได้ดีที่สุด

เมื่อถึงกลางเช้าในฤดูใบไม้ผลิและฤดูร้อน บรรยากาศเปลี่ยนไปชัดเจน กลุ่มนักเรียนเริ่มทยอยมาทางประตูตะวันออกฝั่งลูฟร์ แผงเช่าเรือของเล่นที่อ่างน้ำหลักเปิดบริการ และเด็กๆ ต่อแถวรอรับไม้ไผ่ที่ใช้คอยงัดเรือใบเช่าให้แล่นไปรอบอ่าง เก้าอี้คาเฟ่ตามทางเดินเริ่มเต็มไป กลายเป็นพื้นที่สังสรรค์มากกว่าพื้นที่สงบสมาธิ ซึ่งก็มีเสน่ห์แบบของมัน ยามนี้ Tuileries เป็นสถานที่สังเกตชาวปารีสได้ดีไม่แพ้นักท่องเที่ยว

ช่วงบ่ายแก่ในฤดูร้อน ระเบียงด้านตะวันตกที่มองลงไปยัง Place de la Concorde มีแสงและบรรยากาศพิเศษมาก แสงอบอุ่น เสาโอเบลิสก์ Luxor และน้ำพุคู่ของจัตุรัสกลายเป็นส่วนหนึ่งของวิวจากขอบสูงของสวน ในฤดูหนาว ระเบียงเดียวกันในวันฟ้าใสมองเห็นสวนที่เกือบว่างเปล่าและท้องฟ้าปารีสสีเทาต่ำ อาจดูดรามาน้อยลง แต่เงียบกว่ามาก ส่วนชิงช้าสวรรค์ที่เปิดตามฤดูกาลแถวปลายด้าน Concorde ก็เพิ่มสีสันในช่วงอากาศเย็นได้บ้าง

ประติมากรรมและ Orangerie: สิ่งที่ควรดูจริงๆ

คอลเลกชันประติมากรรมของสวนมักถูกมองข้ามโดยผู้มาเยือนที่ใช้ Tuileries เป็นแค่ทางเดินเชื่อมระหว่างสถานที่ท่องเที่ยว นั่นเป็นเรื่องน่าเสียดาย มีผลงานกว่า 200 ชิ้นกระจายอยู่ทั่วบริเวณ รวมถึงประติมากรรมทองสัมฤทธิ์ชุดหนึ่งของ Aristide Maillol ตามแกนกลาง และผลงานเดี่ยวของ Rodin ที่นี่ไม่มีเชือกกั้นหรือแท่นพร้อมกระจกป้องกัน คุณเดินผ่านพวกมันในระดับสายตา ซึ่งให้ประสบการณ์ที่แตกต่างอย่างสิ้นเชิงจากการชมงานของศิลปินคนเดียวกันในพิพิธภัณฑ์

ทางปลายด้านตะวันตกของสวน พิพิธภัณฑ์สำคัญสองแห่งตั้งอยู่ในศาลาบนระเบียง Musée de l'Orangerie ตั้งอยู่บนระเบียงริมแม่น้ำแซน (ด้านใต้) และเป็นที่เก็บภาพ Water Lilies ขนาดใหญ่โตมโหฬารของ Monet ในสองห้องรูปไข่ที่ออกแบบมาเฉพาะสำหรับภาพชุดนี้ซึ่ง Monet มอบให้แก่รัฐฝรั่งเศส นับเป็นหนึ่งในประสบการณ์การชมงานศิลปะที่ประณีตที่สุดในปารีส ส่วน Jeu de Paume บนระเบียงด้านเหนือตรงข้ามกัน ปัจจุบันทำหน้าที่เป็นพื้นที่ศิลปะการถ่ายภาพและสื่อร่วมสมัย ทั้งสองแห่งไม่รวมอยู่ในการเข้าชมสวนฟรี และต้องซื้อตั๋วต่างหาก

การเดินทางมาถึงและการเดินภายในสวน

สถานีรถไฟใต้ดินที่สะดวกที่สุดสำหรับทางเข้าด้านตะวันออก (ฝั่งลูฟร์) คือ Palais Royal–Musée du Louvre สาย 1 และ 7 สำหรับทางเข้าด้านตะวันตก (ฝั่ง Concorde) ลงที่ Concorde สาย 1, 8 และ 12 สถานี Tuileries สาย 1 มีทางออกเข้าตรงกลางสวนโดยตรง เหมาะถ้าต้องการเริ่มจากตรงกลางแทนที่จะเดินตลอดความยาว

สวนตั้งอยู่ในเขต 1 ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของแนวเส้นทาง Champs-Élysées และ Trocadéro การเดินตลอดแนวตะวันออก-ตะวันตกจากพีระมิดลูฟร์ถึง Place de la Concorde ใช้เวลาราว 15 นาทีในจังหวะชิลล์โดยไม่หยุดพัก ส่วนใหญ่นักท่องเที่ยวใช้เวลานานกว่านั้น ไม่ว่าจะนั่งพักที่อ่างน้ำหรือสำรวจระเบียงด้านข้างทางเหนือ (แนว Rue de Rivoli) และด้านใต้ (ริมแม่น้ำ)

ทางเดินกรวดกว้างตลอดทั้งสวนสามารถใช้รถเข็นเด็กและวีลแชร์ได้โดยไม่ติดขัดมากนัก ไม่มีส่วนหินกาบตามทางเดินหลัก แม้พื้นกรวดอาจหลวมบ้างหลังฝนตก ระเบียงด้านเหนือตลอดแนว Rue de Rivoli มีร่มเงาและให้มุมมองสูงกว่าสวนส่วนกลางเล็กน้อย

เส้นทางเดินแนะนำ: ทำอะไรได้บ้างในทางปฏิบัติ

เข้าทางฝั่ง Concorde ตอนเช้าเพื่อแสงที่ดีที่สุด ระเบียงด้านตะวันตกจะให้ภาพสวนทอดตัวยาวไปข้างหน้าพร้อมลูฟร์ที่ปลายสุด เดินตามแกนกรวดกลางไปทางตะวันออก แวะที่อ่างน้ำทรงกลม Grande Vasque ตรงกึ่งกลาง ซึ่งเป็นจุดที่เรือของเล่นแล่น และมีม้านั่งรอบๆ สำหรับนั่งพักชมบรรยากาศ จากนั้นเดินต่อไปทางตะวันออกสู่ Grand Bassin ทรงแปดเหลี่ยม สระน้ำที่สองขนาดใหญ่กว่าใกล้ฝั่งลูฟร์

จากปลายด้านตะวันออก ช่องทาง Arc de Triomphe du Carrousel นำเข้าสู่ลานนโปเลียนของลูฟร์และพีระมิด ถ้ามีแผนเข้าชมลูฟร์ ทางนี้เชื่อมต่อได้อย่างเป็นธรรมชาติ หรือจะเดินฝั่ง Rue de Rivoli ซึ่งมีคาเฟ่หลายแห่งและทางเข้าพื้นที่ช้อปปิ้ง Galerie du Carrousel ใต้ลูฟร์ ส่วนฝั่งตรงข้ามแม่น้ำทางใต้ Musée d'Orsay มองเห็นได้จากระเบียงด้านใต้ของสวน เดินเท้าประมาณ 10 นาทีเมื่อข้ามแม่น้ำแซนแล้ว

สิ่งที่ควรรู้เรื่องฤดูกาลและสภาพอากาศ

ฤดูใบไม้ผลิ (เมษายน-มิถุนายน) และต้นฤดูใบไม้ร่วง (กันยายน-ตุลาคม) คือช่วงที่สวนงดงามที่สุด ต้นเกาลัดและลินเดินผลิใบครบ แปลงดอกไม้ตาม parterre ได้รับการดูแลอย่างดี และอุณหภูมิพอเหมาะสำหรับนั่งชมวิวกลางแจ้งอย่างสบาย ช่วงนี้ยังตรงกับ sweet spot ของการท่องเที่ยวปารีสโดยรวม อากาศดี กลางวันยาวขึ้น และมีนักท่องเที่ยวน้อยกว่าช่วงพีคในเดือนกรกฎาคม-สิงหาคม

ฤดูร้อนคนแน่น โดยเฉพาะเดือนกรกฎาคมที่งาน Tuileries Fair (Fête des Tuileries) เปิดสวนสนุกในส่วนตะวันตกของสวน ทั้งเครื่องเล่น แผงอาหาร และสิ่งดึงดูดชั่วคราวดำเนินการต่อเนื่องหลายสัปดาห์ ทำให้บริเวณนั้นเปลี่ยนไปมาก ควรรู้ไว้ล่วงหน้าถ้าคาดหวังประสบการณ์สวนแบบเป็นทางการ สำหรับภาพรวมเรื่องการวางเวลาเดินทางไปปารีส คู่มือ ช่วงเวลาที่ดีที่สุดในการไปปารีส ครอบคลุมข้อดีข้อเสียของแต่ละฤดูกาลทั่วทั้งเมือง

ในฤดูหนาว สวนมีความงามที่เรียบเกลี้ยงในแบบของตัวเองซึ่งดึงดูดนักท่องเที่ยวที่อยากเห็นเรขาคณิตของ Le Nôtre อย่างชัดเจนโดยไม่มีใบไม้มาบดบัง กิ่งก้านเปลือยของต้นไม้ตัดแต่งเผยให้เห็นโครงสร้างอย่างชัดแจ้ง นักท่องเที่ยวน้อยลงหมายถึงคุณเดินตลอดแกนกลางได้โดยไม่ต้องหลบกลุ่มคน วันที่อากาศหนาวและฟ้าใส ซึ่งไม่ใช่เรื่องแปลกในปารีสช่วงพฤศจิกายนถึงกุมภาพันธ์ ให้แสงที่เหมาะกับการถ่ายภาพมากที่สุด

ใครที่อาจไม่ชื่นชอบสถานที่นี้

Tuileries เหมาะกับนักท่องเที่ยวที่ชื่นชอบการออกแบบแบบเป็นทางการ พื้นที่โล่ง และการเดินเมืองแบบไม่รีบร้อน แต่ไม่ค่อยเหมาะกับคนที่อยากได้สวนสาธารณะแบบสบายๆ ไม่เป็นทางการ ถ้าต้องการนั่งบนสนามหญ้า ปูผ้าปิกนิก และนอนเอกเขนกทั้งบ่าย Tuileries ไม่ใช่ตัวเลือกที่ถูก เพราะการเข้าถึงสนามหญ้าส่วนใหญ่ถูกจำกัดและพื้นเป็นกรวดตลอด Jardin du Luxembourg ในเขต 6 มีบรรยากาศผ่อนคลายกว่าและอนุญาตให้ใช้สนามหญ้าได้อย่างอิสระ เช่นเดียวกัน ถ้ามากับเด็กเล็กที่ต้องการพื้นที่วิ่งเล่นอิสระ ลักษณะโล่งแต่เป็นระเบียบของ Tuileries อาจรู้สึกอึดอัดเกินไปสำหรับเด็กได้

ผู้ที่คาดหวัง 'ความว้าว' แบบหอไอเฟลหรือ Sainte-Chapelle อาจรู้สึกผิดหวัง คุณค่าของสวนนี้สะสมและเกิดขึ้นจากพื้นที่จริง มันตอบแทนการเดินช้าๆ และความใส่ใจต่อรายละเอียด มากกว่าการมอบแลนด์มาร์กสักอย่างที่กดชัตเตอร์แล้วเดินต่อ ควรมองมันเป็นทางเชื่อมระหว่างสถานที่สำคัญและพื้นที่ผ่อนคลายระหว่างการเข้าชมพิพิธภัณฑ์ มากกว่าจะเป็นจุดหมายที่คุ้มค่าเดินทางข้ามเมืองมาโดยเฉพาะ