Museo Nacional de San Carlos: คอลเล็กชันศิลปะยุโรปใจกลางเม็กซิโกซิตี้

พิพิธภัณฑ์ Museo Nacional de San Carlos คืออะไร

พิพิธภัณฑ์ Museo Nacional de San Carlos ถือเป็นพิพิธภัณฑ์ที่เงียบที่สุดแห่งหนึ่งในเม็กซิโกซิตี้ และมีความสำคัญเชิงสถาปัตยกรรมสูง แม้จะไม่ค่อยอยู่ในลิสต์แรก ๆ ของนักเดินทางมือใหม่ซึ่งถือว่าน่าเสียดายมาก คอลเล็กชันหลักเริ่มสะสมโดย Real Academia de San Carlos ช่วงปลายยุคอาณานิคม รวมศิลปะตะวันตกยุโรปตั้งแต่ศตวรรษที่ 16 ไปจนถึงต้น 20 แยกห้องถาวร 6 ห้อง มีตั้งแต่ภาพเหมือนแบบเฟลมิช จิตรกรรมศาสนาแบบสเปน งาน still life ดัตช์ งานวิชาการอิตาลี ไปจนถึงภูมิทัศน์ยุโรปศตวรรษที่ 19 ทุกอย่างจัดแสดงในวังที่ตัวตึกเองก็สวยเหมือนงานศิลป์

พิพิธภัณฑ์นี้ตั้งอยู่ในย่าน Colonia Tabacalera ชิดขอบฝั่งตะวันตกของ Centro Histórico เดินถึง Alameda Central ไม่ถึง 10 นาที และอยู่ใกล้แลนด์มาร์คสาย Paseo de la Reforma ด้วย แม้จะอยู่ใจกลางเมือง บรรยากาศรอบ ๆ ยังสงบแบบที่แม้แต่พิพิธภัณฑ์ยอดฮิตอย่าง Museo Nacional de Antropología ยังเทียบไม่ติดเรื่องความเงียบในช่วงบ่ายวันหยุด

สถาปัตยกรรม: Manuel Tolsá และ Palacio del Conde de Buenavista

ตัวอาคารที่เป็นพิพิธภัณฑ์คือ Palacio del Conde de Buenavista สร้างตั้งแต่ปลายศตวรรษที่ 18 เสร็จราวปี 1798 ภายใต้ Manuel Tolsá สถาปนิกและประติมากรชาวสเปน ผู้มีผลงานเด่นทั้ง Palacio de Minería และหอระฆังโบสถ์ Metropolitano ตึกได้ขึ้นทะเบียนเป็นอนุสรณ์สถานแห่งชาติในปี 1932 ซึ่งเข้าใจได้ทันทีที่ก้าวเข้าไปข้างใน

ส่วนหน้าตึกแบบนีโอคลาสสิก เรียบง่าย ดูขรึมแต่กะทัดรัด ใช้ตกแต่งอย่างพอเหมาะตามแบบฉบับเม็กซิกันนีโอคลาสสิก สิ่งที่หลายคนไม่คาดคิดคือคอร์ทยาร์ดทรงวงรี ซึ่งพบได้น้อยมากในสถาปัตยกรรมยุคอาณานิคมเม็กซิโกซิตี้ เสาต้นกลมแบบไอโอเนียนล้อมรอบพื้นที่เปิดตรงกลาง ดูแล้วเหมือนมีจังหวะเคลื่อนไหวสมดุลของแสง เมื่อแสงเช้าตกกระทบหินสีอ่อน ๆ จะดูอบอุ่นราวกับเป็นอำพัน คอร์ทยาร์ดนี้ควรหยุดถ่ายรูปก่อนเดินเข้าแกลเลอรีใด ๆ

ตัวตึกเปลี่ยนมือและหน้าที่มาหลายครั้งในศตวรรษที่ 19 และต้นศตวรรษที่ 20 ก่อนจะกลายเป็นพิพิธภัณฑ์ในปี 1968 ทำให้การเดินชมแต่ละจุดมีมิติมากกว่าดูแค่งานศิลป์ เพราะเรากำลังเดินอยู่ในพื้นที่ซึ่งเคยเป็นวังส่วนตัว ที่ทำการ และอนุสรณ์ชาติผ่านเวลากว่า 200 ปี

คอลเล็กชัน: ศิลปะตะวันตก 6 ศตวรรษ ใน 6 ห้องถาวร

คอลเล็กชันถาวรจัดเรียงตามลำดับเวลาและสำนักศิลป์ พาผู้ชมจากยุคเรอเนซองส์ มานเนอริสต์ ผ่านบาโรก รอคโคโค่ นีโอคลาสสิก จนถึงศิลป์เชิงวิชาการศตวรรษที่ 19 และวิธีคิดยุคใหม่ โมเดลที่นี่ครอบคลุมจริง ภาพเหมือนเฟลมิชถัดจากจิตรกรรมศาสนาแบบสเปน ภาพแนวชนบทดัตช์วางคู่กับงานอุปมาอุปไมยแบบอิตาเลียน นี้ไม่ใช่ของสะสมจากรสนิยมคนเดียว แต่เป็นผลงานสะสมโดยสถาบันชั้นนำด้านศิลป์ของเม็กซิโกที่ค่อย ๆ สะสมมาแบบมีโจทย์ชัด

บางชิ้นเห็นครั้งแรกก็สะดุดตา ฆ่าเวลาไม่ได้จริง ๆ ภาพศาสนาแบบบาโรกจะยิ่งน่าสนใจหากมองหางานที่เห็นอิทธิพลคาราวัจโจในงานศิลป์ศาสนายุคอาณานิคมสเปน ภาพภูมิทัศน์ยุโรปศตวรรษที่ 19 บางทีโดนเมินในกลุ่มงานเก่า แต่จริง ๆ แล้วศิลปินยุคนั้นในฝรั่งเศส สเปน อิตาลีตอบสนองกระแส Romanticism แม้จะยังมีกรอบคลาสสิกก็ตาม ถ้าเคยคุ้นกับงานจิตรกรรมฝาผนังยุคเม็กซิกันหรือศิลป์ยุคก่อนสเปน คอลเล็กชันนี้จะทำให้เข้าใจวิวัฒนาการศิลป์ฝั่งนี้อย่างแหลมคมยิ่งขึ้น

บรรยากาศเปลี่ยนตามช่วงเวลา

พิพิธภัณฑ์เปิด 10 โมงเช้าถึง 6 โมงเย็น อังคารถึงอาทิตย์ ช่วงเช้าโดยเฉพาะวันธรรมดา อาจจะเดินชมเงียบ ๆ ได้คนเดียวในบางมุม ลานกลางช่วงเช้าจะสงบมาก เสียงรถแทบไม่ได้ยินเพราะกำแพงหินหนา แสงในแกลเลอรีชั้นบนจะเป็นธรรมชาติ เหมาะกับชมภาพสีน้ำมันโดยไม่ต้องเจอแสงสะท้อนจากส pot light

ช่วงเที่ยงโดยเฉพาะอาทิตย์ที่เข้าฟรี จะเริ่มมีครอบครัว นักเรียนมากันเป็นกลุ่ม ๆ ผู้สูงอายุค่อนข้างเดินสบาย ๆ แต่ก็ไม่เคยแน่นแบบที่ใครต้องบ่นเหมือนพิพิธภัณฑ์ใหญ่ ช่วงเช้าจึงสงบกว่าชัดเจน ถ้าอยากชมงานแบบไม่เร่งรีบ อย่ามาถึงก่อนปิดแค่ 30 นาที เพราะเจ้าหน้าที่จะเตรียมปิดก่อน 6 โมงประมาณหนึ่ง

การเดินทางและรายละเอียดสำคัญ

เดินทางง่ายสุดคือรถไฟใต้ดิน Metro Hidalgo (สาย 2 และ 3) เดินไม่เกิน 10 นาทีถึงหน้าทางเข้าพิพิธภัณฑ์ที่ถนน Av. México-Tenochtitlan 50 หรือจะใช้ Metrobús ก็ลงที่ป้าย 'Museo San Carlos' ใกล้กว่ามาก ทั้งสองทางสะดวกและถูก ถ้านั่งรถแอปจากย่าน Roma, Condesa หรือ Polanco เวลาขึ้นอยู่กับสภาพจราจร แนะนำเผื่อเวลาให้มากโดยเฉพาะช่วงเช้ากับเย็น

ที่นี่เหมาะจับคู่กับ สวน Alameda Central สวนสาธารณะเก่าแก่สุดในเม็กซิโกซิตี้ เดินไปทางตะวันออกแค่ 7 นาที จาก Alameda Central ไปยัง Palacio de Bellas Artes และ Museo Mural Diego Rivera ยังเดินถึงกันง่าย เหมาะมากถ้าอยากวางแผนเดินเส้นทางศิลปะครึ่งวันฝั่งตะวันตกของ Centro Histórico

ค่าเข้าชมทั่วไป 70 เปโซเม็กซิโก วันอาทิตย์เข้าฟรี และกลุ่มเด็กอายุต่ำกว่า 13 ปี นักเรียน อาจารย์ ผู้สูงอายุ (มีบัตร) และผู้พิการเข้าฟรีตลอดปี ราคาตั๋วอาจเปลี่ยนแปลง ตรวจสอบเว็บไซต์ก่อนเข้าชมอีกครั้ง

การเข้าถึง, ถ่ายรูป, และของที่ควรพก

ผู้พิการเข้าชมฟรี แต่ข้อมูลทางลาดหรือเส้นทางไร้ขั้นในแหล่งทางการลงละเอียดไม่มาก หากมีข้อกำหนดเฉพาะเรื่องการเดิน ควรติดต่อพิพิธภัณฑ์โดยตรงผ่านเว็บไซต์ก่อนมา

กฎเรื่องการถ่ายภาพในพิพิธภัณฑ์ของรัฐเม็กซิโกจะแตกต่างกันไปตามแต่ละแห่ง บางครั้งนิทรรศการชั่วคราวก็มีข้อห้ามเป็นกรณีพิเศษ แนะนำให้สังเกตป้ายประกาศทางเข้า-ออกแต่ละแกลเลอรี ลานวงรีตรงกลางเหมาะกับการถ่ายภาพทุกเวลา แต่แสงเช้าจะดียิ่งกว่า เงาเสาจะเกิดรูปทรง هندมิติชัดเจน

ไม่มีข้อบังคับเรื่องเครื่องแต่งกายเป็นพิเศษ ใส่รองเท้าเดินสบายดีที่สุดเพราะพื้นหินทั้งอาคาร เม็กซิโกซิตี้อยู่สูงประมาณ 2,240 เมตรจากระดับน้ำทะเล คนที่ไม่ชินอาจรู้สึกเหนื่อยง่ายแม้เดินในอาคารไม่เท่าเดินนอก แต่ถ้าวางแผนต่อด้วยการเดินย่าน Centro ทั้งวันควรเผื่อไว้

คุ้มค่าเวลาหรือไม่: ใครจะชอบที่นี่หรือไม่ชอบ

Museo Nacional de San Carlos เหมาะกับคนที่สนใจประวัติศาสตร์ศิลป์ตะวันตกหรือสถาปัตยกรรมยุโรป ประสบการณ์ที่นี่เงียบขรึมและไม่เร่งรีบ ซึ่งเป็นจุดเด่น ถ้าเน้นอารยธรรมยุคก่อนสเปน, จิตรกรรมฝาผนังเม็กซิกัน, หรือศิลป์ร่วมสมัย ยังมีพิพิธภัณฑ์อื่น ๆ เหมาะกว่า เช่น Museo Nacional de Antropología, Museo de Arte Moderno ใน Chapultepec หรือชมผลงาน Diega Rivera ที่ National Palace

ถ้าอยากเปรียบเทียบเส้นทางศิลปะย่านเมืองใหญ่ ดูคู่มือ คู่มือพิพิธภัณฑ์ที่ดีที่สุดในเม็กซิโกซิตี้ ได้เลยจะเห็นภาพรวมแต่ละย่านและประเภทพิพิธภัณฑ์ ถ้าอยากจัดแพลนเที่ยว 3 วันแล้ววางลำดับย่านสำคัญ แนะนำคู่มือ แผนการเที่ยวเม็กซิโกซิตี้ 3 วัน จะอธิบายว่าพื้นที่แถบ San Carlos จัดเข้ากับวันไหนของแผนเที่ยว Centro Histórico ได้บ้าง

ใครที่ชอบดูงานศิลป์แบบรีบ ๆ หรือไม่อินกับภาพเขียนแนววิชาการยุโรป อาจคิดว่า 90 นาทีก็เหลือเฟือ แต่หากชอบเดินชมแบบค่อยเป็นค่อยไป Tolsá ผสานกับความประณีตของแต่ละชิ้นในคอลเล็กชันนี้ถือเป็นหนึ่งในประสบการณ์พิพิธภัณฑ์ที่คุ้มค่าสงบใจกลางเม็กซิโกซิตี้