ไชน่าทาวน์ โตรอนโต: อาหาร ประวัติศาสตร์ และชีวิตบนถนนสแปไดนา

ไชน่าทาวน์จริง ๆ คืออะไร

ไชน่าทาวน์โตรอนโตกลางเมืองที่รู้จักกันในอีกชื่อ West Chinatown ไม่ใช่แหล่งท่องเที่ยวแต่งธีมหรือพื้นที่จัดเทศกาลเฉพาะกิจ ที่นี่เป็นย่านที่คนยังอยู่จริง มีร้านค้าคึกคักมาต่อเนื่องตั้งแต่ปลายศตวรรษที่ 19 เดินดูประวัติจะย้อนกลับไปได้ถึงปี 1878 ถือเป็นชุมชนเก่าแก่แห่งหนึ่งของเมืองเลยทีเดียว

ผังปัจจุบันของย่านนี้เกิดจากการย้ายถิ่นเดิม ไชน่าทาวน์ดั้งเดิมจริงอยู่ใกล้ถนน Elizabeth ใกล้จัตุรัสที่ตอนนี้คือ Nathan Phillips Square แต่ตั้งแต่ปลายยุค 1950 ชุมชนต้องขยับย้ายออกมาเพราะก่อสร้างศาลาว่าการหลังใหม่ คนจีนสร้างเมืองกันใหม่ที่สแปไดนาและดันดาส และจุดตัดสองสายนี้ก็เป็นหัวใจของย่านจนถึงปัจจุบัน

ย่านนี้อยู่ฝั่งตะวันตกของ Kensington Market และสองย่านนี้ต่อเนื่องกันแบบไร้เส้นแบ่งชัด เดินทางตะวันตกจาก Spadina ขึ้น Kensington Avenue จะเห็นแผงผักผลไม้จีนค่อย ๆ เปลี่ยนเป็นร้านอาหารแคริบเบียนกับร้านเสื้อผ้าวินเทจ เดินข้ามย่านแบบนี้คือของดี เพราะสองย่านรวมกันทำให้ย่านนี้เป็นถนนที่หลากหลายที่สุดของโตรอนโต

ภาพรวมถนน: เดินเห็นอะไรบ้าง

เส้นหลักคือถนนดันดาสสตรีทเวสต์กับสแปไดนา ดันดาสวางตัวยาวตามตะวันออก–ตะวันตก เต็มไปด้วยร้านอาหาร ร้านชาไข่มุก ร้านของชำขนาดเล็ก ส่วนสแปไดนาเป็นแนวเหนือ–ใต้ มีแผงขายผัก–ผลไม้โชว์อยู่ริมฟุตบาท หัวไชเท้า มะระ บ็อกฉ่อย ซีฟู้ดเป็น ๆ ใส่ตู้ ขึ้นอยู่กับว่าคุณยืนตรงไหน กลิ่นหอมมันเป็ดย่างมาจากร้านบาร์บีคิว หรือกลิ่นปลาแห้งสมุนไพรตรงร้านยาสมุนไพรจีนใกล้ ๆ กัน

ป้ายร้านจะเป็นภาษาจีนมากกว่าภาษาอังกฤษ ร้านเก่า ๆ หลายร้านมีแต่ตัวจีน ตัวอาคารส่วนใหญ่เป็นตึกพาณิชย์ 2–3 ชั้นยุคต้น–กลางศตวรรษ 20 ด้านล่างเป็นร้านค้า บนเป็นอพาร์ตเมนต์หรือออฟฟิศ ที่นี่ยังไม่มีซุ้มประตูหรือป้ายเข้าเมืองแบบย่านจีนอื่น ๆ มาถึงแล้วก็รู้เลยว่าเข้าย่านนี้

หลายร้านโดดเด่นเรื่องสมุนไพรจีน ขายวัตถุดิบแห้งแบบชั่งกิโลจากถังไม้หรือขวดแก้วใหญ่ ๆ ทั้งเก๋ากี้ เบญจมาศแห้ง เห็ดหลากชนิด รากไม้สารพัด อันนี้ต้องเภสัชกรจีนจริง ๆ แปลชื่อให้ได้ แม้ไม่ได้ซื้อของก็เดินดูข้างในคุ้ม เพราะร้านหลายร้านยังตกแต่งเหมือนสมัยหลายสิบปีก่อน

ย่านนี้เปลี่ยนไปยังไงแต่ละช่วงวัน

เช้ามืดบนสแปไดนาช่วงประมาณ 7–9 โมงจะเป็นโลกของคนรุ่นเก่า ๆ: คนออกไปซื้อกับข้าว เจ้าของร้านกาแฟมาเปิดหน้าร้าน รถส่งของขนลังออกมาเรื่อย ๆ ช่วงนี้จังหวะช้า คนแถวนี้จริง ๆ เดินสบายสุดถ้าอยากเห็นชีวิตแบบเจ้าถิ่น

สายไปจนเที่ยง คนจะมากขึ้นเรื่อย ๆ มีทั้งพนักงานบริษัท นักศึกษามหาวิทยาลัยโตรอนโต และนักเที่ยว แห่มาหาดิ่มซำกับก๋วยเตี๋ยว บางทีคิวร้านช่วงเสาร์–อาทิตย์อาจยาวออกมานอกฟุตบาท ถ้าอยากกินดิ่มซำวันเสาร์อาทิตย์ ควรมาก่อน 11 โมงสายไม่งั้นรอนาน

ค่ำ ๆ บรรยากาศเปลี่ยนอีกแบบ ตลาดผักผลไม้เริ่มเก็บ ร้านอาหารเปิดยาวแถมเต็มไปด้วยไฟ ป้ายโคมแดง รถคนเดินให้ความรู้สึกคึกคักไม่เหงา ที่นี่กลางคืนก็ยังเดินปลอดภัยในมาตรฐานเมือง สังเกตพื้นฐานพอประมาณ ไฟถนนสว่างดีและคนเดินขวักไขว่ถึงดึก

กินอะไรดี ข้ามอะไรก็ได้

อาหารคือเหตุผลหลักที่คนเดินเข้าย่านนี้ และส่วนมากก็ไม่ผิดหวัง อาหารกวางตุ้งเป็นจุดแข็ง เน้นเป็ดย่าง หมูแดงในตู้หน้าร้าน ดิ่มซำเสิร์ฟด้วยรถเข็นหรือสั่งในเมนู หรือโจ๊กเปิดดึก เดี๋ยวนี้เจ้าเด็ดไต้หวัน เสฉวน กับร้านชาไข่มุกจับจองแทบทุกมุม

ราคาถือว่าถูกเมื่อเทียบกับย่านกลางเมืองอื่น ชามบะหมี่ทำมือหรือข้าวหน้าเป็ดย่างราคาไม่ถึง 15 ดอลลาร์แคนาดา ถ้าอยากเห็นมุมกว้างเรื่องอาหารของโตรอนโต ลองดู คู่มืออาหารโตรอนโต ที่รวมร้านเด็ดย่านนี้กับย่านอาหารดังอื่น ๆ

สิ่งที่ควรตั้งความหวังไว้: ร้านที่อยู่ริมถนนดันดาส ติดเมนูภาษาอังกฤษซึ่งมีรูปทุกจาน มักจะเน้นตลาดนักท่องเที่ยวมากกว่าปรุงจริงจัง มื้อดี ๆ มักแอบอยู่ในซอยข้างหรือร้านที่เมนูเป็นภาษาจีนล้วน ถ้าเห็นครอบครัวชาวจีนต่อคิวแน่นบริเวณไหนให้รีบตามเข้าไปได้เลย

เดินทางมาที่นี่ง่ายสุดยังไง

ถ้าจะขึ้นรถสาธารณะจากกลางเมือง ตรงที่สุดคือรถไฟใต้ดิน TTC สาย 1 (Yonge-University) ลงสถานี Spadina แล้วต่อรถราง 510 Spadina มาทางใต้ถึงดันดาส หรือเลือกนั่งรถราง 505 Dundas วิ่งตะวันออก–ตก จอดหน้าทางเข้า Spadina ทั้งสองสายเดินทางไม่ยากและมีรถบ่อยช่วงกลางวัน

ถ้าจะเดิน ไชน่าทาวน์อยู่ห่างจาก Art Gallery of Ontario ทางตะวันตกประมาณ 20 นาที เป็นปลายเส้นทางฝั่งตะวันออกของดันดาส ถ้าอยากเที่ยวสองที่ในคราวเดียว วางแพลนครึ่งวันคุ้มมาก

ขี่จักรยานก็สะดวก ถนน Richmond, Adelaide, Wellington ข้าง ๆ มีทางจักรยานเชื่อมต่อ Spadina ขับรถกับจอดรถทำได้แต่ไม่แนะนำนักช่วงชั่วโมงเร่งด่วน เพราะ Spadina รถราง–รถยนต์ปะทะกันตลอดและหาที่จอดริมถนนยาก พอมีลานจอดรถเสียเงินตามซอย

เคล็ดลับถ่ายภาพ อากาศ และข้อควรรู้

ไชน่าทาวน์ถ่ายรูปสนุกแบบเก็บรายละเอียด ไม่ใช่มุมกว้าง โฟกัสเป็ดย่างหมูแดงบนตู้หน้าร้าน ผักผลไม้ในลังข้างถนน ป้ายภาษาจีน–อังกฤษทับกัน หรือร้านขายยาตู้ขวดยุ่ง ๆ เลนส์ติดกล้องหรือโทรศัพท์ทั่วไปเอาอยู่ ไม่ต้องใช้ไวด์เพราะฟุตบาทแคบ ตึกติดถนน

สภาพอากาศมีผลมากกว่าไปสถานที่ในร่ม ช่วงหน้าร้อน (มิ.ย. – ส.ค.) มีชีวิตชีวาและผู้คนคึกคักที่สุด อากาศโตรอนโตหน้าร้อนชื้นและบางวันร้อนทะลุ 32 องศา อย่าลืมพกน้ำดื่ม หน้าหนาวคนจะน้อย แผงผักจะเปิดน้อยลงหรือบางวันก็ปิด ในวันที่หนาวจัด ตลาดกลางแจ้งเงียบลง แต่ร้านอาหาร–ตลาดในอาคารยังเปิดตลอดปี

ถ้าอยากเดินย่านนี้สบายสุดคือฤดูใบไม้ผลิกับต้นใบไม้ร่วง โดยเฉพาะเดือนพฤษภาคม มิถุนายน กันยายน ตุลาคม วางแผนเที่ยวโตรอนโตตามฤดูให้ดู ช่วงเวลาที่ดีที่สุดในการเยือน Toronto คู่มือเปรียบเทียบข้อดีข้อเสียตลอดทั้งปี

ใครควรคิดอีกรอบก่อนมา

ไชน่าทาวน์ไม่ได้เหมาะกับทุกคน ถ้าอยากได้ที่เที่ยวเกลี้ยงสวยพร้อมป้ายบอกเล่าเป็นลำดับประวัติ ชุมชนนี้อาจไม่ตอบโจทย์ ไม่มีศูนย์ข้อมูล ไม่มีเส้นทางเดินชัด ไม่เสิร์ฟประวัติสวย ๆ ให้อ่าน ที่นี่คือย่านค้าที่คนอยู่อาศัยจริง ไม่ใช่พิพิธภัณฑ์

ใครที่เดินไม่สะดวกควรวางแผนล่วงหน้า เพราะฟุตบาทแคบ–ขรุขระใกล้ตลาดจะเดินยากโดยเฉพาะชั่วโมงคนเยอะ ถ้าไม่ชอบฝูงชน ให้เลือกมาวันธรรมดาช่วงเช้า อย่ามาช่วงบ่ายเสาร์อาทิตย์ที่คนล้นถนนดันดาสกับสแปไดนา